İçeriğe geç

10. sınıf · Kimya · 2. hafta (21-25 Eylül 2026)

Kimyasal Tepkimelerin Oluşumu (Kimyasal Tepkimelerin Oluşum Sürecini Modelleme): çalışma kâğıdı

12 soru. Yazdırmak için PDF'i indirin; cevaplı sürüm öğretmenler için.

PDF indir Cevaplı PDF Konu özeti
DERS KUTUSUDERSKUTUSU.COM
ÇALIŞMA KÂĞIDICEVAPLI
10. Sınıf · Kimya · 2. Hafta
Ad Soyad:Sınıf / No:Tarih:

Kimyasal Tepkimelerin Oluşumu (Kimyasal Tepkimelerin Oluşum Sürecini Modelleme)

KİM.10.1.2. Kimyasal tepkimelerin oluşumunu açıklamak için bilimsel model oluşturabilme · Kimyasal olayları makroskobik, alt mikroskobik ve sembolik gösterim düzeyleriyle ilişkilendirebilme · Taneciklerin gösteriminde kullanılan uzay-dolgu, top-çubuk, Lewis nokta yapısı ve çizgi bağ modellerini karşılaştırabilme

HATIRLAYALIM
  • Kimyasal olaylar makroskobik (gözlenen renk, çökelti, gaz), alt mikroskobik (atom, molekül) ve sembolik (denklem) düzeylerde incelenir.
  • Kimyasal tepkimelerde girenlerin bağları kırılır, atomlar yeniden düzenlenir ve yeni bağlar oluşarak ürünler meydana gelir.
  • Tanecikler uzay-dolgu, top-çubuk, Lewis nokta yapısı ve çizgi-bağ modelleriyle görselleştirilerek bilimsel modeller kurulur.
1Eşleştirme

Kimyadaki gösterim düzeylerini örnek olgularla eşleştiriniz.

MakroskobikRenk & ÇökeltiAlt MikroskobikAtom & MolekülSembolikKimyasal DenklemModellemeTop-çubuk & Dolgu
b1. Makroskobik düzey
a2. Alt mikroskobik düzey
d3. Sembolik düzey
c4. Model gösterimi
a)Moleküllerdeki atomların çarpışarak bağların kopması
b)Deney tüpünde gaz kabarcığı ve renk değişimi gözlenmesi
c)Taneciklerin top-çubuk veya uzay-dolgu ile çizilmesi
d)CH₄ + 2O₂ → CO₂ + 2H₂O kimyasal denkleminin yazılması
2Doğru mu, yanlış mı?

Kimyasal tepkimeler ve tanecik modelleriyle ilgili ifadeleri değerlendiriniz.

Uzay-DolguGerçek hacimlerTop-ÇubukBağ açılarıLewis YapısıDeğerlik noktaÇizgi-BağKovalent çizgiler
DY
Kimyasal tepkimelerde kapalı kaplarda toplam kütle daima korunur.✓
Alt mikroskobik gösterimde atomların gerçek boyutları çıplak gözle izlenir.✓
Top-çubuk modelinde küreler atomları, aradaki çubuklar bağları simgeler.✓
İyonik örgülü bileşiklerde bağımsız moleküler uzay-dolgu modeli geçerlidir.✓
3Çoktan seçmeli

Bir kimyasal tepkime sürecinde aşağıdakilerden hangisinin kesinlikle değişmesi beklenmez?

Girenler (CH₄ + 2O₂)Ürünler (CO₂ + 2H₂O)• Atom türü ve sayısı korunur• Eski bağlar kopar• Yeni bağlar kurulur
  1. AToplam atom sayısı ve türü
  2. BMoleküllerdeki kimyasal bağlar
  3. CMaddelerin fiziksel özellikleri
  4. DMoleküllerin toplam sayısı
4Kısa cevap

Tepkimeye giren moleküllerdeki kimyasal bağların kırılması endotermik midir ekzotermik midir?

Bağ KırılmasıA—B + Enerji -> A + BENDOTERMİK (Isı alan)Bağ OluşumuC + D -> C—D + EnerjiEKZOTERMİK (Isı veren)
Kimyasal bağların kırılması enerji gerektiren endotermik bir süreçtir.
5Çoktan seçmeli

CH₄ (metan) gazının yanmasında 1 molekül CH₄ ile 2 molekül O₂ gazı reaksiyona girer. Bu durum hangi düzeydeki ifadeye örnektir?

DENKLEM VE ORAN1 CH₄ + 2 O₂1 : 2 Mol OranıGösterim DüzeyiSembolik ve alt mikroskobikseviyede tepkime denkliğinive katsayıları belirtir.
  1. AYalnızca makroskobik gözlem
  2. BSembolik ve alt mikroskobik
  3. CTermodinamik ısı akışı
  4. DRadyoaktif çekirdek bozunumu
6Tabloyu tamamla

Aşağıdaki tabloda kimyasal tepkime evrelerinin mikroskobik özelliklerini tamamlayınız.

EvreTanecik Düzeyindeki OlayEnerji DeğişimiGörsel Temsil
Tepkime ÖncesiGiren moleküllerin yaklaşmasıKinetik enerjiBağımsız giren molekülleri
Tepkime SüreciEski bağların kırılmasıEnerji soğurulmasıAktifleşmiş kompleks
Tepkime SonrasıYeni kimyasal bağların oluşumuEnerji açığa çıkışıYeni ürün molekülleri
Net DeğişimAtomların yeniden düzenlenmesiTepkime ısısı (ΔH)Korunan atom kümesi
7Kısa cevap

Top-çubuk modeli ile uzay-dolgu modeli arasındaki temel fark nedir?

Top-çubuk bağ açılarını gösterir; uzay-dolgu atom hacimlerini yansıtır.
8Eşleştirme

Molekül ve tanecik modellerini gösterim biçimleriyle eşleştiriniz.

Uzay-DolguBitişik kürelerTop-ÇubukAyrık & ÇubukluLewis NoktaDeğerlik e⁻Çizgi-BağÇift elektron çizgisi
b1. Uzay-dolgu modeli
c2. Top-çubuk modeli
a3. Lewis yapısı
d4. Çizgi bağ formülü
a)Değerlik elektronlarını nokta ile gösterme
b)Atom yarıçaplarına uygun bitişik küreler
c)Aralarında çubuk olan ayrık küreler
d)Her kovalent bağı bir çizgiyle belirtme
9Açık uçlu

Kimyasal bir tepkimede atom türü ve sayısının korunması kütleye nasıl yansır?

Atom sayısı ve türü korunduğu için tepkimede toplam kütle değişmez.
10Sıralama

Bir kimyasal reaksiyonun moleküler düzeyde gerçekleşme aşamalarını sıraya koyunuz.

1. ÇarpışmaEtkin temas2. KopmaEski bağlar3. DüzenAtom geçişi4. ÜrünYeni kararlı bağ
  1. 3Atomların yeni bir düzen içinde birbirine yaklaşarak etkileşmesi
  2. 2Giren moleküllerdeki mevcut kimyasal bağların zayıflayıp kopması
  3. 4Farklı kimyasal özelliklere sahip kararlı ürün moleküllerinin oluşması
  4. 1Tepkimeye giren taneciklerin uygun doğrultuda ve yeterli enerjiyle çarpışması
11Doğru mu, yanlış mı?

Kimyasal değişimler ve atomik süreçlerle ilgili hükümleri işaretleyiniz.

DY
Kimyasal tepkimelerde çekirdekteki proton ve nötron sayıları değişmez.✓
Tepkime sırasında atomların türü değişerek yepyeni elementler türer.✓
Makroskobik düzeyde gözlenen renk ve çökelti değişimi kimyasal kanıttır.✓
Yeni bağ oluşumu sırasında ortama daima dışarıdan net enerji verilmesi şarttır.✓
12Şifreli kelime

İpuçlarından hareketle kimya kavramlarını yazınız. Numaralı kutulardan 'MODEL' kelimesini bulunuz.

ANAHTAR KAVRAM ŞİFRE ŞERİDİ: M - O - D - E - L1M2O3D4E5L
Mikroskobik olguları zihinde canlandırmaya yarayan bilimsel temsilMODEL
Yanma tepkimelerinde yakıcı rol oynayan temel elementOKSİJEN
Kimyasal tepkimenin sembollerle yazılmış eşitliğiDENKLEM
Bağ kırılması ve oluşumuna eşlik eden temel fiziksel nicelikENERJİ
Değerlik elektronlarını nokta ile gösteren kimyasal yapı modeliLEWİS

Turuncu kutulardaki harfler yukarıdan aşağıya: MODEL