Günlük Hayatta Duygu, Düşünce ve İstekleri İfade Eden E-Posta ve Dilekçe Yazma; Anlatım Sürecini Değerlendirme
Duygu, düşünce, talep ve bildirimleri iletmek için kurallarına uygun e-posta ve dilekçe metinlerinin yapısını tanır. · Metni içerik, yapı, bağdaşıklık-bağlaşıklık, dil ve anlatım ile yazım ve noktalama ölçütlerine göre değerlendirir. · Öz değerlendirme ve paydaş geri bildirimlerinden hareketle yazma sürecini gözden geçirir.
- E-posta; alıcı (Kime, CC, BCC), konu, hitap, giriş-gelişme-sonuç, esenlik ifadesi, imza ve eklerden oluşur; resmî e-postada dil açık, nesnel ve saygılıdır.
- Dilekçede makam adı üstte, talep metni '... gereğini arz ederim.' ile biter; tarih-imza-ad soyad sağ altta, adres ve ekler sol altta yer alır.
- İyi bir anlatım açık, duru, yalın ve akıcıdır; metin öz değerlendirme ve akran değerlendirmesiyle gözden geçirilir.
Görselde bir öğrencinin okul müdürlüğüne gönderdiği e-posta verilmiştir. Numaralı bölümlerden hangisi e-posta yazım kurallarına uygun değildir?
- A1
- B2
- C3
- D5
E-posta ve dilekçe ile ilgili aşağıdaki ifadelerden doğru olanlara D, yanlış olanlara Y yazınız.
| D | Y | |
| Resmî e-postalarda dil göndergesel işlevde kullanılır. | ✓ | |
| Dilekçede tarih, imza ve ad soyad sol üst köşeye yazılır. | ✓ | |
| Kurum adlarına gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz. | ✓ | |
| BCC alanına yazılan alıcıyı öteki alıcılar görebilir. | ✓ |
Bir metnin yazılıp değerlendirilme sürecindeki adımları doğru sıraya koyunuz.
- 1Taslak metin yazılır.
- 5Metne son biçimi verilip paylaşılır.
- 4Akran ve öğretmen geri bildirimi alınır.
- 2İçerik ve yapı kontrol edilir.
- 3Dil, anlatım, yazım ve noktalama denetlenir.
Görselde bir dilekçenin bölümleri harflerle gösterilmiştir. Buna göre aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- AK bölümüne dilekçenin sunulduğu makam yazılır.
- BL bölümü samimi bir veda sözüyle bitirilir.
- CM bölümünde tarih, imza ve ad soyad bulunur.
- DN bölümünde adres ve ekler yer alır.
E-posta alanlarının görevlerini tablodaki boşluklara yazınız.
| E-posta alanı | Görevi |
|---|---|
| Kime | İletinin asıl alıcısının adresi yazılır. |
| Bilgi (CC) | Bilgilendirilecek kişiler; alıcılar birbirini görür. |
| Gizli bilgi (BCC) | Öteki alıcılara görünmeyen alıcı eklenir. |
| Konu | İletinin amacı birkaç kelimeyle özetlenir. |
Özel (kişisel) e-posta ile resmî (kurumsal) e-postayı dil ve üslup bakımından karşılaştırınız.
Görseldeki numaralı cümlelerden hangisinde duruluk ilkesine aykırı olarak gereksiz sözcük kullanılmıştır?
- AI
- BII
- CIII
- DIV
Anlatım ilkelerini açıklamalarıyla eşleştiriniz.
Cümlelerdeki boşlukları kutudaki uygun kavramlarla tamamlayınız. Kutudaki bir kavram kullanılmayacaktır.
- Resmî yazışmalarda dilin bilgi aktaran işlevine göndergesel işlev denir.
- Ölçütleri ve düzeyleri belirten değerlendirme aracına dereceli puanlama anahtarı denir.
- Yazarın kendi yazma sürecini eleştirel gözle incelemesi öz değerlendirmedir.
- Dilekçe metni genellikle 'Gereğini arz ederim.' ifadesiyle bitirilir.
Aşağıdakilerden hangisi bir yazarın öz değerlendirme sırasında kendine yönelttiği sorulardan biri değildir?
- AAmacımı ve talebimi açıkça ifade edebildim mi?
- BHedef kitleye uygun bir dil kullandım mı?
- CHangi aşamada zorlandım?
- DSınıf arkadaşım metnime kaç puan verdi?
Görseldeki dilekçe metninde altı çizili ve numaralandırılmış bölümlerden hangisinin yazımı yanlıştır?
- AI
- BII
- CIII
- DIV
Görselde bir öğrencinin dilekçesine öğretmeninin verdiği puanlar yer almaktadır. Öğrencinin toplam puanı ve öncelikle geliştirmesi gereken yön hangisidir?
- A13 – yazım ve noktalama
- B13 – içerik ve amaç
- C12 – yazım ve noktalama
- D14 – yapı ve bölümler
İpuçlarına uyan kavramları yazınız. Turuncu kutulardaki harfler, 'dilekçe' sözcüğünün türediği ve istek anlamı taşıyan kelimeyi verecektir.
Turuncu kutulardaki harfler yukarıdan aşağıya: DİLEK
Bir dilekçede yer alan 'Kütüphane akşamları da açık kalsın, çok lazım, lütfen yapın.' cümlesini resmî yazışma dili ve anlatım ölçütleri bakımından değerlendiriniz.