Kentleşme, Göç, Sanayileşme ve Fonksiyonel Arazi Kullanımı, Geleceğin Dünyası (12.2.1-12.2.3)
12.2.1. Türkiye'deki kır ve kent yerleşmelerinin fonksiyonel özelliklerini arazi kullanımı açısından analiz eder. · 12.2.2. Türkiye'deki kentleşme, göç ve sanayileşme süreçlerinin birbirleriyle olan ilişkisini ve toplumsal etkilerini değerlendirir. · 12.2.3. Gelecekte nüfus, yerleşme ve ekonomik faaliyetlerde olası değişimleri tahmin eder.
- Doğal çevre potansiyeline uygun arazi seçimi doğru arazi kullanımıdır; verimli tarım ovalarının sanayiyle işgali yanlış kullanımdır.
- Türkiye'de 1950 sonrasında tarımda makineleşme ve sanayileşme ile kırdan kente göç hızlanmış, 1985'te kent nüfusu ilk kez kır nüfusunu geçmiştir.
- Hızlı ve denetimsiz göç çarpık kentleşme, gecekondulaşma, altyapı yetersizliği ve tarım arazilerinin kaybına yol açmıştır.
Görseldeki kentsel ve mekânsal kavramları sağdaki coğrafi tanımlarıyla eşleştiriniz.
Görseldeki sakin şehir kriterleri panosu incelendiğinde, bir yerleşmenin Cittaslow ağına dâhil olabilmesi için taşıması gereken temel nüfus ve vizyon
- ANüfusun 50 binin altında olması ve yerel kimliği koruması
- BBüyük ölçekli ağır sanayi tesislerine ev sahipliği yapması
- CUluslararası zincir restoranların her caddede açılması
- DTarımsal üretimin tamamen durdurulup turizme geçilmesi
Görseldeki Türkiye kent ve kır nüfus oranı değişim grafiği (1927–2020) incelendiğinde, kent nüfus oranının kır nüfus oranını ilk kez geçtiği
- A1985 yılı
- B1950 yılı
- C1970 yılı
- D2000 yılı
Görseldeki Sakin Şehir (Cittaslow) ağına Türkiye'den 2009 yılında ilk kabul edilen ilçemizin adını yazınız.
Kentsel altyapı yetersizliğinin doğurduğu plansız ve kaçak yapılaşma olgusuna ne ad verilir?
Verimli alüvyal ovalara sanayi tesisi kurulmasının uzun vadeli ekolojik ve ekonomik sakıncalarını açıklayınız.
Görseldeki fonksiyonel arazi kullanımı dinamiklerine göre yargılardan doğru olanlara D, yanlış olanlara Y işaretleyiniz.
| D | Y | |
| Çukurova, Bursa ve Gediz gibi 1. sınıf tarım ovalarının sanayiye açılması yanlış arazi kullanımıdır. | ✓ | |
| 1950 sonrasında tarımda makineleşmenin artması kırdan kente göçü yavaşlatmıştır. | ✓ | |
| Geleceğin akıllı şehirlerinde enerji verimliliği ve sensörlü atık yönetimi hedeflenir. | ✓ | |
| Kentsel dönüşüm yalnızca tarihi binaların yıkılarak otoparka çevrilmesi sürecidir. | ✓ |
Görseldeki sakin şehirlerimizi bulundukları coğrafi illerle eşleştiriniz.
Geleceğin mekânsal yerleşme projelerine dair yargılardan doğru olanlara D, yanlış olanlara Y işaretleyiniz.
| D | Y | |
| Dikey tarım uygulamaları şehir merkezlerinde taze gıdaya erişimi kolaylaştırır. | ✓ | |
| İklim değişikliği ve deniz seviyesi yükselmesine karşı yüzen şehir modelleri geliştirilmektedir. | ✓ | |
| Akıllı şehirlerde dijital altyapı enerji tüketimini ve karbon salımını artırır. | ✓ | |
| Doğru arazi kullanım planlaması doğal afet zararlarını en aza indirmede temel araçtır. | ✓ |
Yerleşme uygulamalarını doğru ve yanlış arazi kullanımı açısından tabloda işaretleyiniz.
| Özellik / Kriter | Doğru Arazi Kullanımı | Yanlış Arazi Kullanımı |
|---|---|---|
| Taşkın riski taşıyan dere yataklarına çok katlı konut inşa edilmesi | — | ✓ |
| Eğimli yamaçlarda teraslama yapılarak ağaçlandırma yapılması | ✓ | — |
| Sanayi tesislerinin verimli tarım arazileri yerine taşlık alanlara kurulması | ✓ | — |
| Orman alanlarının imara açılarak kentsel yerleşime dönüştürülmesi | — | ✓ |
Görseldeki Türkiye kentleşme sürecinin tarihsel evrelerini kronolojik olarak 1'den 4'e kadar sıralayınız.
- 31985: Kent nüfus oranının ülke tarihinde ilk kez kır nüfusunu geçmesi
- 11927-1950: Kırsal nüfus oranının %75 civarında olduğu durağan dönem
- 21950-1980: Tarımda makineleşme ve sanayileşmeyle başlayan hızlı iç göç
- 42000 Sonrası: Metropolleşme, akıllı kent projeleri ve kentsel dönüşüm
Görseldeki şehircilik ipuçlarından yararlanarak bulmacayı çözünüz. Turuncu anahtar kutulardaki harflerle şifrelenmiş
Turuncu kutulardaki harfler yukarıdan aşağıya: ŞEHİR