Hizmet Sektörünün Ekonomideki Yeri, Ulaşımı Etkileyen Faktörler ve Küresel Ulaşım Sistemleri (Boğazlar ve Kanallar)
Hizmet sektörünün Türkiye ve dünya ekonomisindeki (GSYİH ve istihdam) artan önemini açıklar. · Ulaşım sistemlerinin gelişimini etkileyen doğal (yer şekilleri, iklim, konum) ve beşerî (sermaye, teknoloji, nüfus) faktörleri analiz eder. · Deniz, demir, kara, hava yolu ve boru hattı ulaşım ağlarını ve stratejik boğazlar ile kanalları dünya haritası üzerinde değerlendirir.
- Ekonomik gelişmişlik arttıkça hizmet sektörünün millî gelir ve istihdamdaki payı sanayi ve tarıma kıyasla belirgin biçimde yükselir.
- Ulaşım türleri arasında birim maliyet açısından en ucuz taşımacılık deniz yolu, en pahalı ve en hızlı taşımacılık hava yoludur.
- Süveyş ve Panama insan eliyle açılan yapay kanallar iken Cebelitarık, Malakka, Hürmüz ve Babülmendep doğal su geçitleridir.
Görseldeki stratejik su yollarını coğrafi özellikleriyle eşleştiriniz.
Atlas Okyanusu ile Büyük Okyanus arasındaki mesafeyi kısaltarak Güney Amerika'nın en güneyindeki Macellan Boğazı'nın ticari önemini
- APanama Kanalı
- BKiel Kanalı
- CKorint Kanalı
- DSüveyş Kanalı
Uluslararası kıtalararası yük taşımacılığında en yaygın kullanılan ve yolcu taşımada payı en düşük olan ulaşım türü hangisidir?
Dünya deniz yolu petrol taşımacılığının yaklaşık üçte birinin geçtiği, Basra Körfezi'nin açık denizlere tek çıkış kapısı olan boğaz hangisidir?
Küresel ulaşım sistemleri hakkındaki ifadeleri Doğru (D) veya Yanlış (Y) olarak işaretleyiniz.
| D | Y | |
| Deniz yolu ulaşımı tek seferde çok büyük miktarda yük taşıyabildiği için birim taşıma maliyeti en düşük ulaşım türüdür. | ✓ | |
| Süveyş Kanalı havuzlu asansör sistemi (lok) ile çalışan dünyanın en yüksek rakımlı kanalıdır. | ✓ | |
| Cebelitarık Boğazı Akdeniz'i Atlas Okyanusu'na bağlayan doğal bir su geçididir. | ✓ | |
| Hava yolu ulaşımı birim taşımada en ucuz, hız bakımından ise en yavaş ulaşım türüdür. | ✓ |
Süveyş Kanalı'nın açılmasının Ümit Burnu deniz rotası ve Akdeniz limanlarının ticari canlılığı üzerindeki etkisini açıklayınız.
Ulaşım türlerinin hız, maliyet ve kapasite niteliklerini tablodaki boşluklara uygun şekilde tamamlayınız.
| Ulaşım Türü | Birim Maliyet | Hız Düzeyi |
|---|---|---|
| Deniz Yolu | En düşük maliyet | Düşük hız |
| Demir Yolu | Düşük-orta maliyet | Orta hız |
| Kara Yolu | Orta maliyet | Esnek kapıdan kapıya |
| Hava Yolu | En yüksek maliyet | En yüksek hız |
Atlas Okyanusu'ndan Hint Okyanusu'na en kısa rotayı izleyerek geçecek bir yük gemisinin geçiş noktalarını batıdan doğuya sıralayınız.
- 3Süveyş Kanalı
- 4Kızıldeniz su yolu
- 2Akdeniz geçiş koridoru
- 5Babülmendep Boğazı
- 1Cebelitarık Boğazı
Görseldeki su yolu ipuçlarından yararlanarak bulmacayı çözünüz. Anahtar kutulardaki harflerle şifrelenmiş insan yapımı su yolunu bulunuz.
Turuncu kutulardaki harfler yukarıdan aşağıya: KANAL
Ekonomik gelişmişlik düzeyi yüksek olan ülkelerde istihdamın ve gayrisafi yurt içi hasılanın (GSYİH) en büyük payı hangi sektörde toplanır?
- AHizmet sektörü
- BGeleneksel tarım
- CAğır sanayi
- Dİnşaat sektörü
Görseldeki ulaşımı etkileyen unsurları etki mekanizmalarıyla eşleştiriniz.
Türkiye'nin ulaşım ve transit taşımacılık potansiyeli hakkındaki yargıları Doğru (D) ya da Yanlış (Y) olarak değerlendiriniz.
| D | Y | |
| Türkiye, Asya ile Avrupa arasında bir enerji ve lojistik transit köprüsü konumundadır. | ✓ | |
| Kuzey Anadolu ve Toros Dağları kıyıya paralel uzandığı için iç kesimlerle ulaşım kolaydır. | ✓ | |
| İstanbul ve Çanakkale boğazları Karadeniz ülkelerinin açık denizlere açılan zorunlu kapısıdır. | ✓ | |
| Boru hatları petrol ve doğal gazın güvenli ve sürekli taşınmasında en verimli yöntemdir. | ✓ |