Orucun İnsana Kazandırdıkları (İrade Eğitimi, Empati, Yardımlaşma), Ramazan Kültürümüz (İftar, Sahur, Teravih, Mukabele, Diş Kirası) ve 2. Ünite Değerlendirmesi (DKAB.6.2.3)
DKAB.6.2.3.a-b. Oruç ibadeti ile bu ibadetin insan hayatına yansımaları (irade eğitimi, sabır, öz denetim, şükür ve empati) arasında ilişki kurarak akıl yürütür. · DKAB.6.2.3.c-ç. Orucun bireysel ahlaka ve toplumsal dayanışmaya (fitre, sadaka, iftar paylaşımı) kazandırdıklarını gerekçeleriyle belirler. · DKAB.6.2.1-5. Kültürümüzde yer alan Ramazan geleneklerini (teravih, mukabele, mahya, diş kirası, tekne orucu) ve 2. ünite kapsamındaki temel kavramları bütüncül olarak değerlendirir.
- Oruç ibadeti bireye irade eğitimi, sabır, öz denetim, nimetlere şükür ve yoksulların hâlini anlayarak empati (duygudaşlık) kurma bilinci kazandırır.
- Peygamberimiz (sav) «Oruç bir kalkandır.» buyurarak orucun insanı yalan, gıybet, öfke ve her türlü kötü davranıştan koruduğunu vurgulamıştır.
Sol sütundaki Ramazan kültürümüz kavramlarını sağ sütundaki açıklamalarıyla eşleştiriniz.
Görseldeki hadis-i şerif kartında yer alan «Oruç bir kalkandır...» ifadesiyle oruç tutan bir müminden beklenen
- ASadece yemek ve içmekten uzak durup tartışmalara devam etmesi
- BDilini yalandan, kalbini kötülükten ve kavgadan koruması
- CRamazan ayı boyunca insanlarla hiç konuşmaması
- DTüm gününü uyuyarak geçirmesi
Orucun kazandırdıkları ve 2. ünite konularıyla ilgili ifadelerden doğru olanlara D, yanlış olanlara Y kutusunu işaretleyiniz.
| D | Y | |
| Teravih namazı Ramazan ayında yatsı namazından sonra kılınan 20 rekâtlık sünnet bir namazdır. | ✓ | |
| Unutarak bir şey yiyip içen kişinin orucu bozulur ve hemen kefaret tutması gerekir. | ✓ | |
| Hz. Davud (as) demiri işleyerek zırh yapmış, elinin emeğiyle geçinmiş ve kendisine Zebur kitabı verilmiştir. | ✓ | |
| Fil suresinde Ebrehe ve ordusunun Kâbe’yi yıkmak isterken Allah tarafından helak edilişi anlatılır. | ✓ |
Görseldeki orucun bireysel ve toplumsal kazanımlarını inceleyerek tablodaki boşlukları tamamlayınız. İlk satır örnektir.
| Kazanım / Uygulama | Boyutu (Bireysel / Toplumsal) | Kazandırdığı Değer |
|---|---|---|
| 1. Nefsin isteklerine hâkim olma | Bireysel Kazanım | İrade eğitimi ve öz denetim |
| 2. Aç kalınca yoksulun hâlini anlama | Bireysel ve Toplumsal | Empati (duygudaşlık) ve merhamet |
| 3. Fitre verme ve iftar sofrası paylaşımı | Toplumsal Kazanım | Yardımlaşma ve kardeşlik bağı |
| 4. Su ve ekmek gibi nimetlerin kıymetini bilme | Bireysel Kazanım | Şükür bilinci ve israftan kaçınma |
Cümlelerdeki boşlukları kutuda verilen uygun kavramlarla tamamlayınız.
- Kişinin kendisini başkasının yerine koyarak onun açlık ve sıkıntısını anlamasına empati (duygudaşlık) denir.
- Oruç tutmaya gücü yetmeyen ve iyileşme ümidi olmayan yaşlı/hastaların her gün için verdikleri bedele fidye denir.
- Yolculuk veya hastalık nedeniyle Ramazan’da tutulamayan oruçların bayramdan sonra gününe gün tutulmasına kaza denir.
Görseldeki kültür kartlarında tanıtılan ve çocukların günün belli bir saatine kadar oruç tutarak ibadete neşeyle
- ADiş kirası geleneği
- BZimem defteri geleneği
- CTekne orucu (Orucu direğe bağlama)
- DMahya asma geleneği
Görseldeki 2. ünite değerlendirme kartlarına göre «Oruç Çeşitleri» eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
- ARamazan ayı orucu — Farz oruç
- BBir şarta bağlı olarak söz verilen adak orucu — Vacip oruç
- CAşure ve Pazartesi-Perşembe orucu — Sünnet/Nafile oruç
- DŞevval ayında tutulan 6 gün orucu — Farz oruç
Görseldeki Ramazan ayında bir müminin gün boyu yaşadığı ibadet akışını gece vaktinden yatsı vaktine doğru 1’den 4’e kadar sıralayınız.
- 33. İftar: Akşam ezanıyla birlikte dua ve şükürle orucu açmak
- 44. Teravih: Yatsı namazının ardından cemaatle teravih namazı kılmak
- 11. Sahur: İmsak vaktinden önce kalkıp sahur yemeği yemek ve oruca niyet etmek
- 22. İmsak ve Mukabele: Gün boyu orucu koruyup Kur’an mukabelesine katılmak
Görseldeki irade ve dayanışma şemasından yararlanarak oruç ibadetinin bireyin öz denetimine ve toplumsal barışa
Görseldeki Osmanlı’dan günümüze ulaşan «Zimem Defteri» geleneğinin toplumsal dayanışma açısından önemini kısaca açıklayınız.
Görseldeki dört öğrenci yorumundan hangisi oruç ibadetinin «şükür ve israfı önleme» bilincine katkısını doğrudan açıklar?
- AAhmet: Su ve ekmeğin kıymetini anlayıp israftan kaçınıyorum
- BZeynep: Fil suresinin Mekke döneminde indirildiğini öğrendim
- CKerem: Hz. Davud’un demircilik mesleğiyle uğraştığını okudum
- DElif: Teravih namazını camide cemaatle kılıyoruz
İpuçlarındaki kavramları kutulara yazınız. Numaralı harflerle «orucun kazandırdığı, başkasının açlık ve sıkıntısını anlama
Turuncu kutulardaki harfler yukarıdan aşağıya: EMPATİ