İçeriğe geç

6. sınıf · Türkçe · 14. hafta (21-25 Aralık 2026)

Ova Çocuk ve Mısır-İspanya-Norveç: Kültürel Karşılaştırma, Ek Halindeki Zamirler ve Sözcükte Yapı: çalışma kâğıdı

12 soru. Yazdırmak için PDF'i indirin; cevaplı sürüm öğretmenler için.

PDF indir Cevaplı PDF Konu özeti
DERS KUTUSUDERSKUTUSU.COM
ÇALIŞMA KÂĞIDICEVAPLI
6. Sınıf · Türkçe · 14. Hafta
Ad Soyad:Sınıf / No:Tarih:

Ova Çocuk ve Mısır-İspanya-Norveç: Kültürel Karşılaştırma, Ek Halindeki Zamirler ve Sözcükte Yapı

T.D.6.1. Dinlemede/izlemede materyal seçimini yönetebilme. · T.O.6.5. Metinde geçen anlamını bilmediği söz varlığı unsurlarının (kök, ek, zamir) anlamını bağlamdan hareketle tahmin edebilme. · T.O.6.14. Bilgi görsellerini, harita ve gezi metinlerini karşılaştırarak çıkarım yapabilme. · T.Y.6.18. Yazılarında karşılaştırma, örneklendirme ve betimleme yollarını TDK yazım kurallarına uygun kullanabilme.

HATIRLAYALIM
  • Mısır (Nil/çöl), İspanya (Akdeniz/meydan) ve Norveç (fiyort/soğuk) coğrafyanın kültüre etkisini gösterir.
  • Yapım eki almayan sözcük basit, yapım eki alan türemiş, iki sözcük kaynaşan birleşiktir.
  • Ek zamirler iyelik ve ilgi (-ki)dir; bağlaç «ki» ayrı, ek «-ki» bitişik yazılır.
1Eşleştirme

Görseldeki gezi kartlarında tanıtılan ülkeleri öne çıkan coğrafi ve kültürel özellikleriyle eşleştiriniz.

MISIRNil ve PiramitlerİSPANYAAkdeniz ve EndülüsNORVEÇFiyort ve Kuzey Işığı
a1. Mısır
c2. İspanya
b3. Norveç
a)Nil Nehri deltası, çöl iklimi ve kadim piramit mirası
b)Derin fiyortlar, kuzey ışıkları ve kış sporlarıyla iç içe yaşam
c)Ilıman Akdeniz iklimi, Endülüs mimarisi ve canlı meydan kültürü
2Doğru mu, yanlış mı?

Gezi yazısı, ek hâlindeki zamirler ve yazım kurallarıyla ilgili ifadelerden doğru olanlara D, yanlış olanlara Y yazınız.

DY
Gezip görülen yerlerin doğasını ve kültürünü edebi dille anlatan türe gezi yazısı (seyahatname) denir.✓
«İnsanların» sözcüğü çok sayıda çekim eki aldığı için yapıca türemiş bir sözcüktür.✓
«Mısır’ın iklimi sıcak, Norveç’inki soğuktur.» cümlesindeki «-ki» düşen ismin yerini tutan ilgi zamiridir.✓
Özel adlara getirilen yapım ekleri «İspanyol’ca» örneğindeki gibi kesme işaretiyle ayrılır.✓
3Açık uçlu

Farklı ülkelerin kültürlerini anlatan gezi yazılarını okumak bakış açımıza neler kazandırır? Açıklayınız.

Farklı yaşam biçimlerine empati, saygı ve açık fikirlilikle yaklaşmamızı sağlayarak ufkumuzu genişletir.
4Çoktan seçmeli

Görseldeki kök-ek treninde çözümlenen «yolculuklar» sözcüğü için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Sözcükte Yapı Çözümlemesi: «yolculuklar»yolİsim Kökü+-cu1. Yapım Eki+-luk2. Yapım Eki+-larÇekim Eki
  1. AHiç yapım eki almadığı için yapıca basit bir sözcüktür.
  2. Bİki ayrı kelimenin birleşmesiyle oluşmuş birleşik sözcüktür.
  3. Cİki yapım eki ve bir çekim eki almış türemiş bir sözcüktür.
  4. DÇekim eki yapım eklerinden daha önce sözcüğe eklenmiştir.
5Tabloyu tamamla

Görseldeki sözcüklerin kök-ek durumlarını inceleyerek yapı türlerini (basit, türemiş, birleşik) tamamlayınız.

1. Grupnehir-lerülke-miz-de2. Grupgez-gingöz-lem-ci3. GrupAk + denizgök + yüzü
Örnek SözcüklerOluşum ÖzellikleriYapıca Türü
nehirler, ülkemizdeYalnız çekim eki almıştırBasit sözcük
gezgin, gözlemciKök + yapım eki (gövde)Türemiş sözcük
Akdeniz, gökyüzüİki sözcük kaynaşmıştırBirleşik sözcük
6Boşluk doldurma

Cümlelerdeki boşlukları kutuda verilen uygun dil bilgisi kavramlarıyla tamamlayınız.

benzetmeiyelikkarşılaştırmakök
  1. Sözcüğün anlamlı en küçük ve parçalanamayan bölümüne kök adı verilir.
  2. İsimlere gelerek varlığın kime ait olduğunu bildiren eklere iyelik zamiri denir.
  3. İki ülkenin benzer ve farklı yönlerini bir arada ortaya koymaya karşılaştırma denir.
7Çoktan seçmeli

Görseldeki cümle çiftlerinden hangisinde altı çizili «-ki» eki düşen bir ismin yerini tutarak ilgi zamiri olmuştur?

Sıfat Yapan -kiHaritadaki ülke(Önündeki ismi niteler)İlgi Zamiri -kiseninki (= valizin)(Düşen ismin yerini tutar)Bağlaç Olan kiSeyahat et ki...(Ayrı yazılır, cümle bağlar)
  1. AHaritadaki ülkelerin başkentlerini tek tek inceledik.
  2. BAkşamki belgeselde kuzey ışıklarını hayranlıkla izledik.
  3. CBenim valizim hazır, seninki kapının önünde bekliyor.
  4. DSeyahat et ki farklı kültürlere açık fikirli yaklaşasın.
8Kısa cevap

Görseldeki «Yolculuğumuz çok verimli geçti.» cümlesinde geçen ek hâlindeki zamiri bulup türünü yazınız.

Ek Hâlindeki Zamir ÇözümlemesiYolculuğ - umuz(Kime ait? → Bizim)«Yolculuğumuz çokverimli geçti.»
«-umuz» eki (yolculuğ-umuz) «bizim» anlamı kattığı için 1. çoğul kişi iyelik zamiridir.
9Sıralama

Görseldeki gezi yazısı oluşturma ve dil denetimi aşamalarını mantıksal sıraya göre 1’den 4’e sıralayınız.

1. GözlemAçık fikirlilik2. AnlatımKarşılaştırma3. Söz VarlığıKök ve ek seçimi4. TDK DenetimiKesme ve -ki eki
  1. 44. Özel ad eklerini ve «ki» yazımını TDK kurallarına göre denetleme
  2. 22. İzlenimleri betimleme ve karşılaştırmalarla gezi yazısına dönüştürme
  3. 33. Metindeki basit, türemiş ve birleşik sözcükleri amaca uygun seçme
  4. 11. Gezilen ülkenin coğrafyasını ve kültürünü ön yargısız gözlemleme
10Çoktan seçmeli

Görseldeki TDK yazım kuralı panosuna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı yapılmıştır?

TDK · Özel Adlara EklerÇekim eki ayrılır:Norveç’te, Mısır’ın ✓Yapım eki ayrılmaz:Mısırlıların, İspanyolca ✓TDK · Kalıplaşmış «ki»Sanki · Oysaki · MademkiBelki · Halbuki · ÇünküMeğerki · İllaki (Bitişik!)
  1. AOysaki Norveç’te kış geceleri oldukça uzun sürer.
  2. BMısır’lıların sıcak selamlaşma kültürü dikkat çekicidir.
  3. CSokaktaki müzisyenler meydanda neşeli ezgiler çalıyor.
  4. DAnladım ki coğrafya insanların yaşam biçimini etkiler.
11Çoktan seçmeli

Görseldeki «Ova Çocuk» ve «Mısır–İspanya–Norveç» metin karşılaştırmasından çıkarılacak ortak ana fikir hangisidir?

3. TEMA: FARKLI DÜNYALAR · METİNLER ARASI BAKIŞOva Çocuk MetniBozkır/ova → Dinginlik,doğayla uyum ve konukseverlikMısır–İspanya–NorveçÇöl / Akdeniz / Fiyort →Farklı giyim, mimari ve kültür
  1. ADünyanın her yerinde insanlar tıpatıp aynı evlerde yaşar.
  2. BCoğrafya ve iklim, toplumların kültür ve yaşamını şekillendirir.
  3. CSoğuk iklimli ülkelerde doğa sporları hiçbir zaman yapılamaz.
  4. DGezi yazısında yazar yalnız kendi ülkesinin üstünlüğünü anlatır.
12Şifreli kelime

İpuçlarındaki Türkçe kavramlarını yazarak numaralı harflerle ismin yerini tutan söz türünü (şifreyi) bulunuz.

Gezip görülen yerleri anlatan metin türü: ... yazısıGEZİ
Hiç yapım eki almamış sözcüklerin yapıca türüBASİT
Sözcüğün anlamını değiştiren ek türü: ... ekiYAPIM
Varlığın kime ait olduğunu bildiren ek zamir türüİYELİK
Fiyortları ve kuzey ışıklarıyla tanınan Kuzey Avrupa ülkesiNORVEÇ

Turuncu kutulardaki harfler yukarıdan aşağıya: ZAMİR