Konu, ana düşünce ve çıkarımı ayır; her seçeneği metindeki bir dayanakla değerlendir.
Tarayıcı bu oturumda ilerlemeyi kaydedemiyor. Testi çözebilirsiniz; sayfadan ayrılınca yeni sonuçlarınız hatırlanmayabilir.
Konu, paragrafın üzerinde durduğu durum veya kavramdır. “Ne anlatılıyor?” sorusuna cevap verir. Ana düşünce ise yazarın bu konuda iletmek istediği temel yargıdır. “Yazar neyi vurguluyor?” sorusuyla bulunur.
“Kentte ağaçlandırma” bir konu ifadesidir. “Ağaçlandırmada yalnız dikilen fidan sayısı değil, fidanların yaşamasını sağlayan bakım da önemlidir.” ise bu konuya ilişkin bir yargıdır.
Yazar bir düşünceyi açıklamak için örnek verebilir. Örnek, ana düşüncenin kendisinden daha dar kapsamlıdır. Bir paragrafta kütüphane örneğinin bulunması, ana düşüncenin yalnız kütüphanelerle ilgili olmasını gerektirmez.
Örnekten önceki ve sonraki cümlelerin ortak yönünü bul. Ana düşünceyi seçerken bütün paragrafı açıklayan yargıyı ara.
Ancak, fakat ve oysa gibi sözcükler düşüncenin yönündeki değişimi gösterebilir. Çünkü gerekçe, bu nedenle sonuç, örneğin somutlaştırma ilişkisi kurar.
Bağlantı sözcüğünden sonraki cümle her zaman ana düşünce değildir. Önceki cümlelerle kurduğu ilişkiyi ve paragrafın bütününü değerlendir.
Çıkarım, metindeki bilgilerden hareketle ulaşılan sonuçtur. Metinde söylenmeyen her yargı yanlış değildir; ancak doğru kabul edilecek çıkarımın metinde bir dayanağı olmalıdır.
“Bazı ziyaretçiler sesli rehberi kullandı.” bilgisinden bütün ziyaretçilerin sesli rehberi tercih ettiği çıkarılamaz. Bazı, çoğu, yalnız ve her zaman gibi kapsam bildiren sözcükleri özellikle kontrol et.
Başlık, paragrafın ortak konusunu kısa biçimde karşılar. Yalnız bir ayrıntıyı öne çıkaran başlık dar; paragrafta ele alınmayan birçok konuyu kapsayan başlık geniş kalır.
Başlığı seçtikten sonra paragraftaki her temel cümlenin bu başlıkla ilişkisini kontrol et.
Önce soru kökünde isteneni belirle: ana düşünce, çıkarım, başlık veya söylenmeyen bilgi. Ardından metni bir cümleyle özetle ve seçenekleri bu özetle karşılaştır.
Metindeki bir sözcüğü aynen tekrarlayan seçenek doğru olmak zorunda değildir. Anlamı daraltan, aşırı genelleyen veya metnin dışından bilgi ekleyen seçenekleri gerekçesiyle ele.
Önce kendin yanıtla, sonra çözümle karşılaştır.
Bir sergide eserin adı ve tarihi yazılıdır. Küratör, eserin hangi ihtiyaçla üretildiğini açıklayan kısa notlar ekler. Böylece ziyaretçi yalnız nesneyi görmez, üretildiği dönemi de düşünür. Bu parçanın konusu nedir?
Konu, sergideki açıklayıcı notların eseri anlamaya katkısıdır. Eserlerin kronolojik sıralanması veya serginin ziyaretçi sayısı anlatılmamaktadır.
Bir bahçeye çok sayıda fidan dikildi. Düzenli sulanan ve toprağı kontrol edilen fidanlar gelişirken bakım yapılmayanların bir bölümü kurudu. Bahçeyi yenilemek, dikim günü sona eren bir iş değildir. Ana düşünceyi belirtiniz.
Ağaçlandırmanın kalıcı olması düzenli bakım gerektirir. Fidan sayısı bir ayrıntıdır; son cümle, dikimden sonra da sorumluluğun sürdüğünü vurgular.
Bir uygulama yürüme mesafesini kısa gösteriyor; ancak güzergâhtaki merdivenleri belirtmiyor. Bu nedenle bazı kullanıcılar önerilen yolu tercih etmiyor. “Ancak” nasıl bir ilişki kurmuştur?
Uygulamanın sağladığı bilgi ile eksik bıraktığı bilgi arasında karşıtlık kurmuştur. Mesafenin kısa olması, yolun herkes için uygun olduğunu göstermemektedir.
Bir müze, ziyaretçilere yazılı açıklama ve sesli rehber sunuyor. Bazı ziyaretçiler her ikisinden de yararlanıyor. Buradan bütün ziyaretçilerin sesli rehber kullandığı sonucu çıkar mı?
Çıkmaz. Metinde bazı ziyaretçilerden söz edilmiştir. “Bütün” sözcüğü, verilen bilgiyi kanıtlanmamış biçimde genişletir.
Bir aşçı, tarif defterine yalnız malzemeleri yazmıyor. Denediği pişirme sürelerini ve her denemenin sonucunu da kaydediyor. Böylece bir sonraki denemede neyi değiştireceğine karar verebiliyor. Uygun başlık öneriniz.
“Denemeden Öğrenmek” uygun bir başlıktır. Kayıt tutma ve sonuçları kullanma ortak düşüncesini kapsar; tek bir malzemeye odaklanmaz.
Bir okuma topluluğunda herkes aynı metni okur; toplantıda farklı yorumlar ortaya çıkar. Katılımcılar, yorumlarını metindeki ayrıntılarla açıklayınca birbirlerinin gözden kaçırdığı noktaları fark eder. Yalnız yorum çeşitliliğini söylemek parçayı özetler mi?
Eksik kalır. Parça, farklı yorumların metne dayandırılmasının anlamayı geliştirdiğini vurgular. Ana düşünce hem çeşitliliği hem de gerekçe sunmayı kapsamalıdır.
Her sorunun bir doğru cevabı var. Testi bitirince doğru, yanlış ve boş cevaplarını açıklamalarıyla görebilirsin.
Süreli çalışmada sayaç bitince test değerlendirilir. Bu süre seçimi alıştırma içindir.
Genel Yetenek kapsamı için ÖSYM’nin 2026 kılavuzları esas alınmıştır. Konu anlatımları ve sorular Ders Kutusu tarafından özgün hazırlanmıştır. Bu modül ortak temel çalışmasıdır; tam sınav denemesi değildir.
Kapsam kontrolü: 2 Ekim 2026. Sınav koşullarında kendi düzeyinizin güncel kılavuzunu izleyin.