İçeriğe geç

10. sınıf · Fizik · 4. hafta (5-9 Ekim 2026)

Bir Boyutta Sabit İvmeli Hareket: Hız-Zaman, İvme-Zaman Grafikleri, Hareket Denklemleri ve Serbest Düşme: çalışma kâğıdı

12 soru. Yazdırmak için PDF'i indirin; cevaplı sürüm öğretmenler için.

PDF indir Cevaplı PDF Konu özeti
DERS KUTUSUDERSKUTUSU.COM
ÇALIŞMA KÂĞIDICEVAPLI
10. Sınıf · Fizik · 4. Hafta
Ad Soyad:Sınıf / No:Tarih:

Bir Boyutta Sabit İvmeli Hareket: Hız-Zaman, İvme-Zaman Grafikleri, Hareket Denklemleri ve Serbest Düşme

Hız-zaman ve ivme-zaman grafiklerini kullanarak ivme, hız değişimi ve yer değiştirmeyi hesaplar. · Hız ve ivme vektörlerinin yön ilişkisinden hızlanma ve yavaşlama durumlarını analiz eder. · Sabit ivmeli hareket denklemlerini ve serbest düşme hareketini yorumlar.

HATIRLAYALIM
  • Sabit ivmeli harekette v-t grafiğinin eğimi ivmeyi (a), alanı ise yer değiştirmeyi (Δx) verir.
  • Hız ve ivme aynı yönlüyse cisim hızlanır (v · a > 0); zıt yönlüyse yavaşlar (v · a < 0).
  • Hava sürtünmesi önemsiz ortamda serbest düşen cismin ivmesi g = 10 m/s²'dir; h = 5t² formülü geçerlidir.
1Eşleştirme

Hareket grafikleri ve fiziksel anlamlarını eşleştiriniz.

v-t Eğimiİvmeyi (a = Δv/Δt) verirv-t AlanıYer değiştirmeyi (Δx) verira-t AlanıHız değişimini (Δv) verirSerbest Düşmeİvme g = 10 m/s², h = 5t²
a1. v-t grafiğinin eğimi
d2. v-t grafiğinin altındaki alan
c3. a-t grafiğinin altındaki alan
b4. x-t grafiğinin eğimi
a)İvmeyi (a) verir
b)Anlık hızı (v) verir
c)Hız değişimini (Δv) verir
d)Yer değiştirmeyi (Δx) verir
2Çoktan seçmeli

Durgun hâlden (v₀ = 0) sabit 4 m/s² ivmeyle harekete başlayan bir vagonun 5 saniye sonraki hızı ve aldığı yol nedir?

SABİT İVMELİ HAREKET DENKLEMLERİ VE HESAPHız: v = v₀ + a · tv = 0 + 4 · 5 = 20 m/sYol: Δx = v₀t + ½ · a · t²Δx = ½ · 4 · 25 = 50 metre
  1. AHızı 20 m/s, aldığı yol 50 metredir
  2. BHızı 15 m/s, aldığı yol 40 metredir
  3. CHızı 25 m/s, aldığı yol 60 metredir
  4. DHızı 10 m/s, aldığı yol 30 metredir
3Açık uçlu

Havasız ortamda tüy ile çekiç aynı yükseklikten bırakıldığında neden aynı anda yere düşer?

Kütleye bağlı olmaksızın her iki cisme de aynı yer çekimi ivmesi (g) etki eder.
4Kısa cevap

Hava direnci önemsiz ortamda serbest bırakılan bir bilyenin 3 saniye sonundaki hızını (g = 10 m/s²) hesaplayınız.

Serbest Düşmede Hız ve Alınan Yol (g = 10 m/s²)1. saniyede: v = 10 m/sAlınan yol h₁ = 5 m2. saniyede: v = 20 m/sAlınan yol h₂ = 15 m (Top. 20 m)
v = g · t = 10 · 3 = 30 m/s.
5Doğru mu, yanlış mı?

Sabit ivmeli hareket ve serbest düşmeyle ilgili ifadeleri Doğru/Yanlış olarak belirleyiniz.

Serbest Düşmede Saniyelik Yol Oranları (h, 3h, 5h)t = 1 s5 m yol katedilir (h)t = 2 s15 m yol katedilir (3h)t = 3 s25 m yol katedilir (5h)
DY
Serbest düşen cisim 1. saniyede 5 m, 2. saniyede 15 m yol alır.✓
Hız ve ivme vektörleri zıt yönlü cisim düzgün hızlanır.✓
Havasız ortamda tüy ile demir bilye aynı anda yere düşer.✓
İvme-zaman grafiği zaman eksenine paralelse ivme sıfırdır.✓
6Kısa cevap

Zamana bağlı olmayan sabit ivmeli hareket formülünü (zamansız hız denklemi) yazınız.

v² = v₀² ± 2 · a · Δx.
7Tabloyu tamamla

Serbest düşen bir cismin saniyelere göre hız ve yol tablosunu (g = 10 m/s²) tamamlayınız.

Zaman (t)Anlık Hız (v)O Saniyede Alınan Yol (h)Toplam Düşüş Yolu (H)
1. saniye10 m/s5 m5 m
2. saniye20 m/s15 m20 m
3. saniye30 m/s25 m45 m
4. saniye40 m/s35 m80 m
8Doğru mu, yanlış mı?

İvmeli hareketle ilgili ifadeleri Doğru/Yanlış olarak belirleyiniz.

DY
Yer çekimi ivmesi Dünya yüzeyinde yaklaşık 10 m/s² kabul edilir.✓
Hava sürtünmesinde limit hıza ulaşan cismin ivmesi sıfır olur.✓
Duran bir cismin ivmesi olamaz çünkü hızı sıfırdır.✓
Konum-zaman grafiğindeki parabolik eğri hareketin ivmeli olduğunu gösterir.✓
9Şifreli kelime

İpuçlarından yararlanarak fizik kavramlarını yazınız. Numaralı kutulardan 'DÜŞME' kelimesini bulunuz.

ANAHTAR KAVRAM ŞİFRE ŞERİDİ: D - Ü - Ş - M - E1D2Ü3Ş4M5E
Fiziksel büyüklükler arasındaki matematiksel bağıntıDENKLEM
Üç kenarlı geometrik şekil (v-t grafiği alanı)ÜÇGEN
Vektörel bir büyüklüğün sayısal değeri ve şiddetiŞİDDET
SI sisteminde yer değiştirmenin temel uzunluk birimiMETRE
Hız-zaman grafiğinde doğrunun dikliğini belirten ivme oranıEĞİM

Turuncu kutulardaki harfler yukarıdan aşağıya: DÜŞME

10Sıralama

Serbest düşmeye bırakılan 80 m yüksekliğindeki bir cismin saniye adımlarını sıraya diziniz.

SERBEST DÜŞEN CİSMİN ZAMANLA DÜŞÜŞ BASAMAKLARIt = 1 sv = 10 m/s, H = 5 mt = 2 sv = 20 m/s, H = 20 mt = 3 sv = 30 m/s, H = 45 mt = 4 sv = 40 m/s, H = 80 m
  1. 4t = 4 s: Hızı 40 m/s ile toplam 80 m yolu tamamlayıp yere çarpar
  2. 2t = 2 s: Hızı 20 m/s olur ve toplam 20 m düşmüş olur
  3. 1t = 1 s: Hızı 10 m/s olur ve ilk 5 m mesafeyi kateder
  4. 3t = 3 s: Hızı 30 m/s olur ve toplam 45 m mesafeye ulaşır
11Çoktan seçmeli

İlk hızı 30 m/s olan araç fren yaparak 6 m/s² sabit ivmeyle yavaşlıyor. Durana kadar aldığı fren mesafesi kaç metredir?

Hız ve İvme Vektörleri Yön İlişkisiHızlanan Hareketv ve a aynı yönlü (v · a > 0)Yavaşlayan Hareketv ve a zıt yönlü (v · a < 0)Serbest DüşmeAşağı yönde düzgün hızlanır
  1. A75 metredir
  2. B90 metredir
  3. C60 metredir
  4. D45 metredir
12Eşleştirme

Hareket türleri ile hız ve ivme vektörlerinin durumunu eşleştiriniz.

İvme (a)Birim zamandaki hız değişimiKonum (x)Referansa olan yönlü uzaklıkYer Çekimi (g)Düşüş ivmesi ~10 m/s²Fren MesafesiDurana kadar alınan yol
b1. Düzgün hızlanan hareket
a2. Düzgün yavaşlayan hareket
c3. Sabit hızlı hareket
d4. Serbest düşme hareketi
a)Hız ve ivme vektörleri zıt yönlü (v · a < 0)
b)Hız ve ivme vektörleri aynı yönlü (v · a > 0)
c)İvme vektörü sıfır (a = 0)
d)İvme daima yer çekimi yönünde ve sabittir