Türkistan’dan Türkiye’ye Uzanan Süreçte Meydana Gelen Önemli Askerî Mücadeleler (Miryokefalon, İlk Türk Beylikleri, Haçlı Savaşları, Hıttin ve Kösedağ)
TAR.10.1.1. Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte 1040-1299 yılları arasında meydana gelen önemli askerî mücadelelerin Türk tarihinin seyrine etkilerini karşılaştırabilme · Malazgirt sonrası Anadolu’da kurulan ilk Türk beyliklerinin Anadolu’nun Türkleşmesindeki rolünü açıklayabilme · Miryokefalon Zaferi, Haçlı Savaşları, Hıttin Muharebesi ve Kösedağ Savaşı’nın siyasi, askerî ve kültürel sonuçlarını kanıtlara dayanarak değerlendirebilme
- 1176 Miryokefalon Zaferi ile Bizans'ın Türkleri Anadolu'dan atma ümidi tamamen sona ermiş ve Anadolu kesin olarak Türk yurdu olmuştur.
- Malazgirt Zaferi'nden sonra Anadolu'da kurulan ilk Türk beylikleri fethettikleri bölgeleri bayındır hale getirerek Türkleşmeyi hızlandırmıştır.
- 1187 Hıttin Zaferi ile Kudüs Haçlılardan geri alınmış, 1243 Kösedağ Savaşı ise Türkiye Selçuklu Devleti'ni Moğol hâkimiyetine sokmuştur.
Tarihî askerî mücadeleleri temel sonuçlarıyla eşleştiriniz.
1187 Hıttin Savaşı ile Kudüs'ü Haçlılardan kurtaran büyük İslam komutanı kimdir?
Miryokefalon Zaferi'nin Türk tarihindeki en kritik askerî ve siyasi önemi nedir?
Bizans İmparatorluğu'nun Türkleri Anadolu'dan çıkarma ümidini tamamen yok eden ve Anadolu'yu kesin Türk yurdu yapan savaş hangisidir?
- AMiryokefalon Savaşı
- BKösedağ Savaşı
- CYassıçemen Savaşı
- DKatvan Savaşı
Anadolu Selçuklu ve beylikler dönemiyle ilgili ifadeleri değerlendiriniz.
| D | Y | |
| Miryokefalon Zaferi sonrasında Batılı kaynaklar Anadolu için 'Türkiye' demiştir. | ✓ | |
| I. Haçlı Seferi sonucu Selçuklular başkenti İznik'ten Konya'ya taşımıştır. | ✓ | |
| Kösedağ Savaşı'ndan sonra Anadolu'da Türk siyasi birliği daha da güçlenmiştir. | ✓ | |
| Saltuklular ve Danişmentliler Malazgirt öncesinde kurulmuş denizci beyliklerdir. | ✓ |
Danişmentliler tarafından Tokat Niksar'da inşa edilen Anadolu'nun ilk medresesi hangisidir?
Aşağıdaki tabloda ilk Türk beyliklerinin özelliklerini tamamlayınız.
| Beylik Adı | Kurulduğu Bölge | Önemli Mimari Eser | Önemli Özelliği |
|---|---|---|---|
| Danişmentliler | Sivas, Tokat, Amasya | Yağıbasan Medresesi | Anadolu'daki ilk medreseyi açtılar |
| Saltuklular | Erzurum ve çevresi | Mama Hatun Kümbeti | Anadolu'da kurulan ilk beyliktir |
| Mengücekliler | Erzincan ve Divriği | Divriği Ulu Camii | Taş işçiliği UNESCO mirasındadır |
| Çaka Beyliği | İzmir ve kıyıları | İlk Türk donanması | İlk Türk denizci beyliğidir |
Kösedağ Savaşı'nın (1243) Anadolu'daki siyasi yapıda ortaya çıkardığı en önemli tarihî sonuç nedir?
- ABizans'ın Anadolu'daki tüm toprakları yeniden ele geçirmesi
- BSelçuklu otoritesinin sarsılması ve İkinci Beyliklerin kurulması
- CHaçlı Seferlerinin tamamen durarak Kudüs'ün güvenceye alınması
- DAnadolu'daki Türk nüfusunun tümüyle Orta Asya'ya göç etmesi
Haçlı Seferlerini temel nitelikleriyle eşleştiriniz.
Anadolu Türk tarihinin dönüm noktası olan askerî olayları kronolojik olarak sıralayınız.
- 31187 Hıttin Savaşı ile Kudüs'ün Haçlı işgalinden kurtarılması
- 21176 Miryokefalon Zaferi ile Anadolu'nun Türk yurdu tescili
- 11071 Malazgirt Zaferi ve Anadolu'da ilk beyliklerin kurulması
- 41243 Kösedağ Savaşı ve Anadolu Selçuklu Devleti'nin zayıflaması
Orta Çağ Türk ve İslam tarihiyle ilgili hükümleri değerlendiriniz.
| D | Y | |
| Çaka Beyliği İzmir ve Ege adalarında güçlü bir donanma kurmuştur. | ✓ | |
| 1240 Babaîler İsyanı Türkiye Selçuklu Devleti'nin merkezî gücünü sarsmıştır. | ✓ | |
| Miryokefalon sonrasında Bizans ordusu hücuma, Türk ordusu savunmaya geçmiştir. | ✓ | |
| Divriği Ulu Camii ve Şifahanesi Mengücekliler Dönemi'ne ait şaheserdir. | ✓ |
İpuçlarından hareketle tarihî kavramları yazınız. Numaralı kutulardan 'ZAFER' kelimesini bulunuz.
Turuncu kutulardaki harfler yukarıdan aşağıya: ZAFER