Özel Dörtgenler: Eşkenar Dörtgen, Dikdörtgen, Kare ve Deltoidin Açı, Kenar, Köşegen ve Alan Özellikleri
Eşkenar dörtgen, dikdörtgen, kare ve deltoidin kenar, açı ve köşegen özelliklerini paralelkenar ve ikizkenar üçgen bağıntılarıyla ilişkilendirerek açıklar. · Özel dörtgenlerin çevre ve alan bağıntılarını kullanarak geometrik uzunluk ve alan problemlerini çözer. · Paralelkenar, eşkenar dörtgen, dikdörtgen, kare ve deltoid arasındaki hiyerarşik kapsama ilişkilerini matematiksel gerekçeleriyle yorumlar.
- Eşkenar dörtgende dört kenar eşittir, köşegenler dik kesişir ve açıortaydır; Alan = a·h = e·f2.
- Dikdörtgende açılar 90° ve köşegenler eşittir (e=); karede köşegen a'dir.
- Deltoid tabanları ortak iki ikizkenar üçgendir; köşegenleri dik kesişir ve her kare aynı zamanda deltoiddir.
Özel dörtgenleri ayırt edici köşegen ve açı özellikleriyle eşleştiriniz.
Özel dörtgenlerin özellikleriyle ilgili ifadelere D veya Y yazınız.
| D | Y | |
| Dikdörtgenin köşegen uzunlukları birbirine eşittir ancak kare değilse köşegenler dik kesişmez. | ✓ | |
| Her paralelkenar aynı zamanda bir eşkenar dörtgen ve dikdörtgendir. | ✓ | |
| Kare; hem dikdörtgenin, hem eşkenar dörtgenin hem de deltoidin tüm özelliklerini taşır. | ✓ | |
| Köşegenleri birbirine dik olan dörtgenlerin alanı köşegenler çarpımının yarısı (e·f2) ile bulunur. | ✓ |
Görseldeki eşkenar dörtgende köşegen uzunlukları |AC| = 16 cm ve |BD| = 12 cm olduğuna göre bu eşkenar dörtgenin çevresi ve alanı kaçtır?
- AÇevre = 40 cm, Alan = 96 cm2
- BÇevre = 40 cm, Alan = 192 cm2
- CÇevre = 28 cm, Alan = 96 cm2
- DÇevre = 56 cm, Alan = 48 cm2
Cümlelerdeki boşlukları kutudaki uygun kavramlarla tamamlayınız.
- Eşkenar dörtgende ve karede köşegenler iç açıları iki eş parçaya böldüğü için açıortay görevindedir.
- Tabanları ortak iki farklı ikizkenar üçgenin birleşmesiyle oluşan dörtgene deltoid denir.
- Herhangi bir dörtgenin kenar orta noktalarının birleştirilmesiyle oluşan dörtgen daima paralelkenar olur.
Köşegen uzunluğu 8 cm olan bir karenin alanı kaç cm2 ve çevresi kaç cm'dir?
- AAlan = 64 cm2, Çevre = 32 cm
- BAlan = 128 cm2, Çevre = 32 cm
- CAlan = 64 cm2, Çevre = 16 cm
- DAlan = 32 cm2, Çevre = 24 cm
Özel dörtgenlerin köşegen ve alan özelliklerini karşılaştırmalı tabloda tamamlayınız.
| Özel Dörtgen | Köşegen Özelliği | Alan Bağıntısı |
|---|---|---|
| Dikdörtgen | Köşegenler eşittir (e = f), ortalanır | Alan = a · b |
| Eşkenar Dörtgen | Köşegenler dik ortalanır, açıortaydır | Alan = a · h = e · f2 |
| Kare | Köşegenler eşit, dik ortalanır (45°) | Alan = a2 = e22 |
Özel dörtgenler hiyerarşisini en genel kümeden en özel kümeye (kapsanan kümeye) doğru sıralayınız.
- 4Kare (Hem eşkenar dörtgenin hem de dikdörtgenin tüm şartlarını sağlayan düzgün dörtgen)
- 3Eşkenar Dörtgen veya Dikdörtgen (Kenarları eşit ya da açıları 90° olan paralelkenar)
- 1Dörtgen (Dört kenarlı ve iç açıları toplamı 360° olan genel çokgen)
- 2Paralelkenar (Karşılıklı kenar çiftleri birbirine paralel ve eşit olan dörtgen)
İpuçlarına karşılık gelen kavramları yazarak anahtar kelimeyi bulunuz.
Turuncu kutulardaki harfler yukarıdan aşağıya: KENAR
ABCD bir deltoid olup |AB| = |AD|, |BC| = |CD|, m(A) = 70° ve m(C) = 50° ise birbirine eş olan m(B) ve m(D) açılarından her biri kaç derecedir?
- A120°
- B110°
- C100°
- D130°
Eşkenar dörtgen ile deltoid arasındaki en temel kenar ve köşegen farkını açıklayınız.
Kısa kenarı 5 cm, uzun kenarı 12 cm olan bir dikdörtgenin köşegen uzunluğu ve alanı kaçtır?
- AKöşegen = 13 cm, Alan = 60 cm2
- BKöşegen = 17 cm, Alan = 60 cm2
- CKöşegen = 13 cm, Alan = 30 cm2
- DKöşegen = 15 cm, Alan = 65 cm2
'Her kare bir dikdörtgen ve eşkenar dörtgendir; fakat her dikdörtgen bir kare değildir.' önermesini matematiksel olarak açıklayınız.