1683-1789 Siyasi ve Askerî Mücadelelerinin Çok Yönlü Sonuçları
TAR.11.1.1. Osmanlı Devleti’nin 1683-1789 yılları arasındaki siyasi ve askerî mücadelelerini sonuçları açısından değerlendirebilme
- 18. yüzyılda Osmanlı Devleti hem Batı'da (Avusturya, Rusya) hem Doğu'da (İran) savaşmış; 1746 Kerden Antlaşması ile Kasr-ı Şirin sınırlarına dönülmüştür.
- Uzun süren savaşlar ve kaybedilen topraklar Osmanlı maliyesini sarsmış; ilk kez iç borçlanma senedi (esham) uygulamasına gidilmiştir.
- Küçük Kaynarca Antlaşması ile Karadeniz hakimiyeti bitmiş, Kırım'dan Anadolu'ya ilk büyük Müslüman göç dalgaları başlamıştır.
18. yüzyıl antlaşmalarını tarihi ve diplomatik sonuçlarıyla eşleştiriniz.
Boş bırakılan yere uygun kavramı yazınız.
- Osmanlı Devleti'nin bütçe açıklarını kapatmak ve savaş masraflarını karşılamak için çıkardığı ilk iç borçlanma senetlerine esham sistemi denir.
18. yüzyıldaki toprak kayıplarının Osmanlı toplum yapısında meydana getirdiği en temel değişimi yazınız.
18. yüzyılda Osmanlı Devleti'nin Doğu sınırında İran ile yaptığı mücadelelerin 1746 Kerden Antlaşması ile sonuçlanmasının en temel göstergesi nedir?
- A1639 Kasr-ı Şirin sınırlarının esas alınarak iki taraf arasında dengenin korunması
- Bİran topraklarının tamamının Osmanlı vilayetine dönüştürülmesi
- CSafevi hanedanının Osmanlı padişahını halife olarak tanıması
- DHazar Denizi kıyılarının Fransa donanmasına üs olarak verilmesi
1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı sırasında Rus donanmasının Baltık Denizi'nden Cebelitarık'ı geçerek Akdeniz'e gelip Çeşme'de Osmanlı donanmasını yakması hangi sonuca yol açmıştır?
- AOsmanlı Devleti'nin bütün Balkan topraklarını derhal terk etmesine
- BFransa'nın Osmanlı Devleti'ne karşı resmen savaş ilan etmesine
- COsmanlı deniz gücünün çökmesine ve Küçük Kaynarca'nın ağır şartlarına
- Dİngiltere'nin Kıbrıs adasını aynı yıl tamamen ilhak etmesine
Boş bırakılan yere uygun kavramı yazınız.
- 1770 yılında Rus donanmasının Ege Denizi'ne girerek Osmanlı donanmasını yaktığı liman baskınına Çeşme Baskını denir.
1774 Küçük Kaynarca Antlaşması ile Kırım'ın kaybedilmesinin Osmanlı toplum yapısında meydana getirdiği en büyük insani ve demografik değişim hangisidir?
- AAnadolu'daki nüfusun tamamen Avrupa ülkelerine göç etmesi
- BKırım'daki yüz binlerce Müslüman Türk'ün kitleler hâlinde Osmanlı topraklarına göç etmesi
- CGayrimüslim nüfus oranının Müslüman nüfusu ilk kez ikiye katlaması
- DOsmanlı ordusundaki askerlerin tamamının çiftçiliğe geri dönmesi
Görseldeki 1787-1792 Osmanlı-Rus ve Avusturya savaşları haritası incelendiğinde Osmanlı Devleti'nin iki cephede birden savaşırken Avusturya ile 1791 Ziştovi Antlaşması'nı imzalamasını kolaylaştıran gelişme hangisidir?
- ARus ordusunun Kafkasya üzerinden Hindistan'a sefere çıkması
- Bİsveç'in Osmanlı ordusuna yardım için İstanbul'a donanma göndermesi
- CAmerika Birleşik Devletleri'nin Akdeniz'e savaş filosu sokması
- D1789 Fransız İhtilali'nin yaydığı milliyetçilik akımının Avusturya'yı tehdit etmesi
18. yüzyılda Osmanlı Devleti'nin toprak kayıpları karşısında geliştirdiği 'Denge Siyaseti' stratejisinin özü nedir?
- AAvrupalı büyük devletlerin çıkar çatışmalarından yararlanıp varlığını sürdürmek
- BAvrupalı komşu devletlerle sınır boylarında süregelen savaşları yoğunlaştırmak
- CDoğudaki geleneksel Asya devletleriyle ortak dini ittifaklar geliştirmek
- DAvrupa ile yürütülen transit kara ticaretini sınırlandırıp vergilendirmek
Savaşların Osmanlı kurumları üzerindeki etkilerini denk getiriniz.
Küçük Kaynarca Antlaşması'nda yer alan 'Rusya, Osmanlı tebaası olan Ortodoksların koruyuculuğunu üstlenecektir' iddiasının doğurduğu tehlike hangisidir?
- ABalkanlardaki kiliselerin tamamının zamanla ibadete kapatılması riski
- BOsmanlı Devleti'nin Hristiyan dinini resmi protokolde kabul etmesi
- CRusya'nın Osmanlı iç işlerine ve Balkan halklarına sürekli müdahale hakkı kazanması
- DAvusturya'nın Karadeniz'deki ticaret limanlarını ablukaya alması
Boş bırakılan yere uygun kavramı yazınız.
- 1783 yılında Rusya'nın Kırım'ı resmen ilhak etmesiyle Karadeniz'deki yüzyıllık Türk gölü statüsü tamamen sona ermiştir.