Sözlü İletişim (Hikâye Dramatizasyonu ve Yazar Sunumu), Anlatım Bozuklukları ve 2. Ünite Genel Değerlendirmesi
Hikâye canlandırma ve yazar sunumu hazırlama ilkelerini açıklar. · Anlama ve yapıya dayalı anlatım bozukluklarını bulup cümleleri düzeltir. · Cumhuriyet Dönemi hikâyeciliğinin gelişimini ve küçürek hikâyeyi değerlendirir.
- Canlandırmada diksiyon, vurgu-tonlama, göz teması ve jest-mimik önemlidir; yazar sunumu güvenilir kaynaklarla, giriş-gelişme-sonuç planıyla hazırlanır.
- Anlama dayalı (bağdaşıklık) bozukluklar: gereksiz sözcük, çelişen sözcükler, yanlış anlamda sözcük, mantık hatası vb. Yapıya dayalı (bağlaşıklık) bozukluklar: öge eksikliği, özne-yüklem uyumsuzluğu, ek hataları vb.
- Cumhuriyet hikâyesi Millî Edebiyat çizgisinden toplumcu gerçekçi, modernist ve postmodernist eğilimlere uzanır; küçürek hikâye az sözle çok şey anlatır.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde aynı anlamı karşılayan sözcüklerin birlikte kullanılması anlatımı bozmuştur?
- AKitabı okuyunca yazarın üslubunu daha iyi kavradım.
- BAkşam olmadan bahçedeki çiçekleri suladık.
- CSöyleşiye yaklaşık kırk kadar öğrenci katıldı.
- DBu yaz köydeki eski evimizi onardık.
Tablodaki cümlelerde görülen anlatım bozukluğunun türünü yazınız.
| Cümle | Bozukluğun türü |
|---|---|
| Sınavı mutlaka kazanmış olabilir. | anlamca çelişen sözcükler |
| Kimse yerinden kalkmadı, sabırla bekledi. | özne eksikliği (özne-yüklem uyumsuzluğu) |
| Yağmurun yağmasına rağmen maça gidemedik. | mantık (neden-sonuç) hatası |
| Çocuklara kitap okumayı ve sevdirmeliyiz. | yüklem eksikliği |
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir sözcüğün yanlış anlamda kullanılması anlatımı bozmuştur?
- AKitap fuarı bu yıl çok kalabalıktı.
- BSınav sonuçları yarın açıklanacak.
- CHastanın durumu giderek iyileşmeye yüz tuttu.
- DKardeşim resim yapmayı çok seviyor.
Aşağıdaki ifadelerden doğru olanlara D, yanlış olanlara Y yazınız.
| D | Y | |
| Anlama dayalı anlatım bozukluklarına bağdaşıklık sorunları da denir. | ✓ | |
| Özne ile yüklemin uyumsuzluğu, yapıya dayalı bir bozukluktur. | ✓ | |
| “Kesinlikle gelmiş olmalı.” cümlesindeki bozukluk gereksiz sözcük kullanımıdır. | ✓ | |
| Küçürek hikâyede serim, düğüm ve çözüm bölümleri ayrıntılı biçimde işlenir. | ✓ |
Görseldeki dönemlerden 1940 sonrasında köy ve kasaba gerçekliğini toplumcu gerçekçi bir bakışla işleyen yazar aşağıdakilerden hangisidir?
- AFakir Baykurt
- BBilge Karasu
- CRefik Halit Karay
- DFerit Edgü
“Geri iade edilen ürünler depoya kaldırıldı.” cümlesindeki anlatım bozukluğunun nedenini yazıp cümleyi düzeltiniz.
Cümlelerdeki boşlukları kutudaki uygun kavramlarla tamamlayınız. Kutudaki bir kavram kullanılmayacaktır.
- Sözcüklerin doğru ve anlaşılır biçimde seslendirilmesi diksiyon ile ilgilidir.
- Kahramanın sevincini ya da öfkesini sesin inip çıkmasıyla yansıtmak tonlama ile sağlanır.
- Bir hikâye diyaloglara dönüştürülüp sahnede canlandırılırsa dramatizasyon yapılmış olur.
- Birkaç cümleyle yoğun bir anlam kuran kısa anlatılara küçürek hikâye denir.
Görselde bir öğrencinin hikâye canlandırması sonrasında doldurduğu öz değerlendirme formu verilmiştir. Buna göre öğrencinin en çok hangi alanda kendini geliştirmesi gerekir?
- AGöz teması kurma
- BDoğru boğumlama (diksiyon)
- CVurgu ve tonlama
- DJest ve mimik kullanımı
Görseldeki metni okuyunuz. Bu metnin küçürek hikâye özelliklerinden ikisini metinden örnekle gösteriniz.
Cumhuriyet Dönemi hikâyecilerini öne çıkan eğilimleriyle eşleştiriniz.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde özne ile yüklem arasında kişi bakımından uyumsuzluk vardır?
- ABen ve arkadaşlarım kütüphaneye gittik.
- BSen ve kardeşin bu akşam bize gelecekler.
- CSiz bu konuda ne düşünüyorsunuz?
- DBiz yarın erkenden yola çıkacağız.
İpuçlarına uyan kavramları yazınız. Turuncu kutulardaki harfler, anlatım bozukluğu bulunmayan bir cümlenin niteliklerinden birini verecektir.
Turuncu kutulardaki harfler yukarıdan aşağıya: DURU
Bir hikâye yazarını tanıtan sözlü sunum hazırlanırken aşağıdakilerden hangisi yapılmamalıdır?
- AGüvenilir kaynaklardan bilgi toplamak
- BSunumu giriş, gelişme ve sonuç planına göre düzenlemek
- CYazarın eserlerinden kısa bölümler okumak
- DKaynağı belirsiz söylentileri kesin bilgi gibi aktarmak