Çizerek Keşfedelim: Dikme, Paralellik ve Eş Uzunluk
MAT.5.3.2. Temel geometrik çizimlere dayalı deneyimlerini yansıtabilme
- Farklı iki noktadan bir doğru geçer. Bir dış noktadan doğruya çizilen dikme en kısa uzaklığı verir.
- Paralel doğrular kesişmez. Sabit pergel açıklığı eş uzunlukları taşımaya yarar.
Şekildeki A ve B noktalarından geçen doğruyu cetvelle çiziniz. Kaç farklı doğru elde edebilirsiniz?
a ve b paraleldir. Soru işaretiyle gösterilen dik parçanın uzunluğu kaç santimetredir? Nedenini yazınız.
Gösterimleri anlamlarıyla eşleştiriniz.
Şekilde P noktasının d doğrusuna uzaklığını hangi parça gösterir?
- A[PK]
- B[KL]
- C[PH]
- D[PL]
Çizim kayıtlarında aynı pergel açıklığıyla çizilen çemberleri belirleyiniz.
| Soru | Cevap |
|---|---|
| Eş yarıçaplı çemberler | K ve M |
| En küçük yarıçap | 2 cm |
Geometrik araçların görevlerini tamamlayınız.
- Dikliği kontrol etmek için gönye kullanılır.
- Eş uzaklığı taşımak için açıklığı sabit pergel kullanılır.
- Uzunluğu ölçmek için ölçülü cetvel kullanılır.
Kare işaretlerinin dikliği gösterdiği çizime göre ifadeleri değerlendiriniz.
| D | Y | |
| k doğrusu d doğrusuna diktir. | ✓ | |
| k ile m birbirine paraleldir. | ✓ | |
| m doğrusu d doğrusuna paraleldir. | ✓ |
Çizim kartlarına göre hangi işlem yarıçapı korur?
- AMerkezi değiştirip açıklığı korumak
- BMerkezi koruyup açıklığı büyütmek
- CMerkezi koruyup açıklığı küçültmek
- Dİki işlemde de açıklığı değiştirmek
Düz bir kâğıtta tek bir nokta işaretleyiniz. Bu noktadan farklı yönlerde üç doğru çizilebilir mi? İki farklı noktanın ikisinden geçen doğrularla karşılaştırınız.
Bir pergelin açıklığı her işaretlemede büyütülürse aynı ışında oluşan parçaların eşit olduğu söylenebilir mi? Eş parça elde etme yöntemini açıklayınız.
Bir ışında art arda eş uzunluklar işaretlenmiştir. Şekle göre tabloyu tamamlayınız.
| Uzunluk | Değer |
|---|---|
| |AC| | 4 cm |
| |BD| | 4 cm |
| |AD| | 6 cm |
Bir doğruya dışındaki P noktasından gönye yardımıyla dikme çizme adımlarını sıralayınız.
- 3P ile doğru arasındaki parçayı çiz.
- 4Kesişimdeki dikliği kontrol et.
- 2Gönyeyi kaydırıp diğer dik kenarı P noktasından geçir.
- 1Gönyenin bir dik kenarını doğruya yerleştir.
P noktasından d doğrusuna çizilen üç parçadan yalnız biri dik. Bir öğrenci “Üç parça da en kısa uzaklıktır.” diyor. Şekle göre açıklayınız.
Çizim amacına uygun korunacak özelliği yazınız.
| Amaç | Korunacak özellik |
|---|---|
| Eş yarıçaplı iki çember | Pergel açıklığı |
| Doğruya en kısa bağlantı | Diklik |
| İki noktanın ikisinden geçme | Her iki noktayı aynı doğruda tutma |