2. Ünite: Alışveriş (التَّسَوُّقُ) — 2. Ders: Kırtasiyede (فِي الْمَكْتَبَةِ): Tekil-İkil-Çoğul İsimler (Müfred-Müsenna-Cemi), Kırtasiye Diyalogları ve 10-19 Sayıları
ARP.7.2.3. Kırtasiye malzemelerinin tekil (müfred), ikil (müsenna) ve çoğul (cemi) biçimlerini; basit bağlaçları (وَ، أَوْ، أَمْ، ثُمَّ) ve 10-19 arası sayıları ayırt eder. · ARP.7.2.4. Kırtasiyede geçen diyalogları okuyarak temel sorulara cevap verir; ne istediğini yazılı olarak ifade eder ve ticaret ahlakı ilkelerini uygular.
- Kırtasiye gereçleri sayılarına göre tekil (مُفْرَد: قَلَمٌ، دَفْتَرٌ، حَقِيبَةٌ), ikil (مُثَنَّى: قَلَمَانِ، دَفْتَرَانِ، حَقِيبَتَانِ) ve çoğul (جَمْع: أَقْلَامٌ، دَفَاتِرُ، حَقَائِبُ) olarak kullanılır.
- Sonunda yuvarlak tâ (ة) bulunan müennes isimler ikil yapılırken ة harfi açık tâya (ت) dönüşüp ـَانِ eki alır: مِسْطَرَةٌ → مِسْطَرَتَانِ (iki cetvel).
- Soru edatlarından «كَمْ» adet/miktar sorar (كَمْ قَلَمًا تُرِيدُ؟); «بِكَمْ» ise fiyat sorar (بِكَمْ هٰذَا الْكِتَابُ؟).
Arapça ikil (müsenna) ve çoğul (cemi) kırtasiye ifadelerini Türkçe anlamlarıyla eşleştiriniz.
Görseldeki kırtasiye konuşma kartına göre müşterinin satıcıdan istediği kırtasiye gereçleri aşağıdakilerden hangisidir?
- Aİki adet kalem ve iki adet defter istemektedir.
- BBir adet çanta ve üç adet silgi aramaktadır.
- COn adet cetvel ve bir adet makas almaktadır.
- DYalnızca bir adet resim defteri sormaktadır.
Görseldeki diyalog çözümleme kartında yer alan metne göre «مَاذَا يُرِيدُ الْمُشْتَرِي؟» (Müşteri ne istiyor?) sorusunun doğru
- Aيَدُورُ الْحِوَارُ فِي الْبَقَّالَةِ
- Bيُرِيدُ كُرَّاسَةَ رَسْمٍ وَمِقَصًّا
- Cالْمَجْمُوعُ ثَمَانِي عَشْرَةَ لِيرَةً
- Dلَا يُوجَدُ دَفْتَرٌ كَبِيرٌ هُنَا
Görseldeki kelime kartlarını inceleyerek kırtasiye araçlarının tekil (müfred), ikil (müsenna) ve çoğul (cemi) biçimlerini
| Müfred (Tekil - 1) | Müsenna (İkil - 2) | Cemi (Çoğul - 3+) |
|---|---|---|
| قَلَمٌ (Bir kalem) | قَلَمَانِ (İki kalem) | أَقْلَامٌ (Kalemler) |
| دَفْتَرٌ (Bir defter) | دَفْتَرَانِ (İki defter) | دَفَاتِرُ (Defterler) |
| حَقِيبَةٌ (Bir çanta) | حَقِيبَتَانِ (İki çanta) | حَقَائِبُ (Çantalar) |
| كِتَابٌ (Bir kitap) | كِتَابَانِ (İki kitap) | كُتُبٌ (Kitaplar) |
Tekil-ikil-çoğul isimler, soru edatları ve sayılarla ilgili yargılardan doğru olanlara D, yanlış olanlara Y yazınız.
| D | Y | |
| Arapçada tekil bir ismin sonuna «ـَانِ» (-âni) eki getirilerek o ismin ikil (müsenna) biçimi elde edilir. | ✓ | |
| «مَسَاطِرُ» (mesâtiru) kelimesi «bir adet cetvel» anlamına gelen müfred (tekil) bir isimdir. | ✓ | |
| «أَيْنَ يَدُورُ الْحِوَارُ؟» sorusu okunan diyaloğun hangi mekânda geçtiğini öğrenmek için sorulur. | ✓ | |
| «عَشَرَةُ أَقْلَامٍ» tamlaması «on adet kalem» anlamına gelir. | ✓ | |
| Ticaret ahlakında geçen «الْمُطَفِّفِينَ» kavramı, ölçü ve tartıyı eksiksiz yapan dürüst tüccarları ifade eder. | ✓ |
Cümlelerdeki boşlukları kutuda verilen uygun Arapça kelimelerle tamamlayınız.
- Müşterinin kaç adet kalem istediğini sormak için «كَمْ قَلَمًا تُرِيدُ؟» soru edatı kullanılır.
- Düz cümlede iki seçenekten birini belirtirken «veya» anlamında أَوْ bağlacı tercih edilir.
- Arapçada «مِسْطَرَةٌ» (cetvel) kelimesinin ikil (iki cetvel) biçimi مِسْطَرَتَانِ şeklindedir.
- Sınıfta «on üç kız öğrenci» demek için «ثَلَاثَ عَشْرَةَ طَالِبَةً» sayı ifadesi kullanılır.
Görseldeki okul çantası envanter fişinde öğrencinin çantasında bulunan eşyalar listelenmiştir. Fişteki bilgilere göre
- AÇantada iki adet kitap (كِتَابَانِ) bulunmaktadır.
- BÇantada iki adet cetvel (مِسْطَرَتَانِ) yer almaktadır.
- CKalemlerin sayısı çoğul kalıpla (أَرْبَعَةُ أَقْلَامٍ) ifade edilmiştir.
- DÖğrencinin çantasında hiçbir kırtasiye malzemesi yoktur.
İpuçlarındaki dil bilgisi ve kırtasiye kavramlarını kutulara yazınız. Numaralı harflerle «حَقِيبَةٌ» kelimesinin Türkçe karşılığını bulunuz.
Turuncu kutulardaki harfler yukarıdan aşağıya: ÇANTA
Görseldeki sınıf ve kırtasiye panosunda 10-13 arası sayı öbekleri verilmiştir. Numaralanmış kartların hangisinde Arapça ifade ile Türkçe
- A1. Kart: عَشَرَةُ طُلَّابٍ — 10 öğrenci
- B2. Kart: أَحَدَ عَشَرَ طَالِبًا — 11 erkek öğrenci
- C3. Kart: اِثْنَتَا عَشْرَةَ طَالِبَةً — 16 kız öğrenci
- D4. Kart: ثَلَاثَةَ عَشْرَ طَالِبًا — 13 erkek öğrenci
Görseldeki 1 ve 2 numaralı soru kartlarında yer alan «كَمْ» ve «بِكَمْ» soru edatlarının kullanım farkını kısaca yazınız.
Görseldeki akış kutularından yararlanarak kırtasiyede geçen alışveriş diyaloğunu konuşma sırasına göre 1’den 4’e kadar numaralandırınız.
- 2وَعَلَيْكُمُ السَّلَامُ، نَعَمْ. كَمْ قَلَمًا وَدَفْتَرًا تُرِيدُ؟
- 3أُرِيدُ ثَلَاثَةَ أَقْلَامٍ، ثُمَّ دَفْتَرَيْنِ مِنْ فَضْلِكَ.
- 1السَّلَامُ عَلَيْكُمْ، هَلْ عِنْدَكَ أَقْلَامٌ وَدَفَاتِرُ؟
- 4تَفَضَّلْ، الْمَجْمُوعُ تِسْعَ عَشْرَةَ لِيرَةً. — شُكْرًا جَزِيلًا.
Görseldeki alışveriş listesine göre kırtasiyeciden «Önce bir çanta, sonra iki defter istiyorum.» diyen bir öğrencinin kuracağı