1. Ünite: Meslekler — Meslekler, Çalışma Yerleri (أَيْنَ يَعْمَلُ؟) ve Gelecekteki Meslek Tercihleri
Meslek isimlerini eril ve dişil biçimleriyle (مُعَلِّمٌ / مُعَلِّمَةٌ، طَبِيبٌ / طَبِيبَةٌ) ayırt eder. · «أَيْنَ يَعْمَلُ / تَعْمَلُ؟» sorusunu ve «فِي» harf-i cerrini kullanarak çalışma mekânlarını ifade eder. · «يَعْمَلُ» ve «يُرِيدُ» fiillerinin tekil şahıs çekimlerini ve «أُرِيدُ أَنْ أَكُونَ ...» kalıbını uygular.
- Tekil meslek «مِهْنَةٌ», çoğulu «مِهَنٌ» kelimesidir; eril meslek adının sonuna «ة» eklendiğinde dişil biçimi elde edilir.
- Çalışma yeri «أَيْنَ يَعْمَلُ؟» ile sorulur: «فِي الْمَدْرَسَةِ» (okulda), «فِي الْمُسْتَشْفَى» (hastanede), «فِي الْحَقْلِ» (tarlada), «فِي الْفُرْنِ» (fırında).
- Fiil çekimlerinde «أَنَا أَعْمَلُ», «أَنْتَ تَعْمَلُ», «أَنْتِ تَعْمَلِينَ», «هُوَ يَعْمَلُ», «هِيَ تَعْمَلُ» uyumu korunur.
Meslek sahiplerini çalıştıkları Arapça mekân ifadeleriyle eşleştiriniz.
Görseldeki görev kartlarında yer alan cümlelerin hangi mesleğe ait olduğunu ve Türkçe anlamını yazarak tabloyu tamamlayınız.
| Arapça Görev Kartı | Meslek Adı | Yaptığı Görevin Türkçesi |
|---|---|---|
| 1. Kart (يُدَرِّسُ الطُّلَّابَ) | Öğretmen (الْمُعَلِّمُ) | Öğrencilere ders anlatır. |
| 2. Kart (يُعَالِجُ الْمَرْضَى) | Doktor (الطَّبِيبُ) | Hastaları tedavi eder. |
| 3. Kart (يَخِيطُ الْمَلَابِسَ) | Terzi (الْخَيَّاطُ) | Giysileri diker. |
Görseldeki iki meslek kartında yer alan «طَبِيبٌ - طَبِيبَةٌ» ve «مُعَلِّمٌ - مُعَلِّمَةٌ» kelimelerinin eril-dişil dönüşüm kuralını kısaca yazınız.
Görseldeki «Meslek ve Çalışma Yeri» kartlarından hangisinde verilen eşleştirme yanlıştır?
- A1. kart: Öğretmen okulda çalışmaktadır.
- B2. kart: Fırıncı fırında çalışmaktadır.
- C3. kart: Aşçı mahkemede çalışmaktadır.
- D4. kart: Mühendis fabrikada çalışmaktadır.
Görseldeki şahıs zamiri ve «يُرِيدُ» (istiyor) fiili çekim tablosunda 1 ve 2 numaralı boşluklara sırasıyla hangileri getirilmelidir?
- A1: أُرِيدُ (Ben istiyorum) — 2: تُرِيدِينَ (Sen istiyorsun - kız)
- B1: يُرِيدُ (O istiyor) — 2: أُرِيدُ (Ben istiyorum)
- C1: تُرِيدِينَ (Sen istiyorsun - kız) — 2: يُرِيدُ (O istiyor)
- D1: تُرِيدُ (Sen istiyorsun - erkek) — 2: أُرِيدُ (Ben istiyorum)
Bir öğrencinin kendisini, anne-babasının çalıştığı yerleri ve gelecek tercihini anlattığı metni 1’den 4’e kadar sıralayınız.
- 1أَنَا طَالِبٌ فِي الصَّفِّ السَّابِعِ فِي الْمَدْرَسَةِ الْمُتَوَسِّطَةِ.
- 2أَبِي مُهَنْدِسٌ يَعْمَلُ فِي الْمَصْنَعِ.
- 4أُرِيدُ أَنْ أَكُونَ طَبِيبًا فِي الْمُسْتَقْبَلِ لِأَنَّنِي أُحِبُّ مُسَاعَدَةَ الْمَرْضَى.
- 3وَأُمِّي مُمَرِّضَةٌ تَعْمَلُ فِي الْمُسْتَشْفَى.
Meslekler, çalışma yerleri ve kök uyumlarıyla ilgili yargıların başına doğruysa D, yanlışsa Y yazınız.
| D | Y | |
| Arapçada «خُبْزٌ» (ekmek) ile «خَبَّازٌ» (fırıncı) kelimeleri aynı üç harfli kökten türemiştir. | ✓ | |
| «أَيْنَ يَعْمَلُ الطَّبِيبُ؟» sorusu doktorun nerede çalıştığını öğrenmek için sorulur. | ✓ | |
| «الْخَيَّاطُ» kelimesi ahşaptan masa ve dolap yapan marangoz anlamına gelir. | ✓ | |
| «سَأَعْمَلُ فِي الْمُسْتَشْفَى» cümlesi «Hastanede çalışacağım.» anlamında gelecek zaman bildirir. | ✓ | |
| Eril olan «صَيْدَلِيٌّ» (eczacı) kelimesinin dişil biçimi «طَبَّاخَةٌ» şeklindedir. | ✓ |
Görseldeki konuşma balonunda kız öğrenciye yöneltilen soruya kız öğrencinin vereceği doğru yanıt aşağıdakilerden hangisidir?
- Aهُوَ يَعْمَلُ فِي الْمَصْنَعِ (O, fabrikada çalışıyor.)
- Bأُرِيدُ أَنْ أَكُونَ طَبِيبَةً فِي الْمُسْتَقْبَلِ (Gelecekte doktor olmak istiyorum.)
- Cنَحْنُ نَدْرُسُ فِي الصَّفِّ السَّابِعِ (Biz yedinci sınıfta okuyoruz.)
- Dأَبِي يَبِيعُ الْخُبْزَ فِي الْفُرْنِ (Babam fırında ekmek satıyor.)
Cümlelerdeki boşlukları kutuda verilen uygun Arapça sözcüklerle tamamlayınız.
- Tekil olan «مِهْنَةٌ» (meslek) sözcüğünün çoğul biçimi «مِهَنٌ» kelimesidir.
- Doktor ve hemşirenin çalıştığı yer olan hastane Arapçada «فِي الْمُسْتَشْفَى» ifadesiyle anlatılır.
- «أُمِّي طَبِيبَةٌ، هِيَ تَعْمَلُ فِي الْمُسْتَشْفَى» cümlesinde boşluğa dişil «çalışıyor» fiili gelir.
- Yangını söndüren itfaiyeci için «الْإِطْفَائِيُّ يُطْفِئُ الْحَرِيقَ» cümlesi kurulur.
Görseldeki kök-türev şemasına göre aşağıdaki «İsim — Meslek Adı» çiftlerinden hangisi aynı Arapça kökten türememiştir?
- Aخُبْزٌ (Ekmek) — خَبَّازٌ (Fırıncı)
- Bطَائِرَةٌ (Uçak) — طَيَّارٌ (Pilot)
- Cطَبْخٌ (Pişirme) — طَبَّاخٌ (Aşçı)
- Dمَدْرَسَةٌ (Okul) — طَبِيبٌ (Doktor)
İpuçlarındaki çalışma mekânlarını bulmacaya yazınız. Numaralı harflerle şifreyi bulunuz.
Turuncu kutulardaki harfler yukarıdan aşağıya: HAKİM
Görseldeki cümlede «Çiftçi tarlada çalışıyor.» anlamını oluşturmak için boşluğa aşağıdaki ifadelerden hangisi getirilmelidir?
- Aفِي الْمَطَارِ (havaalanında)
- Bفِي الْمَحْكَمَةِ (mahkemede)
- Cفِي الْحَقْلِ (tarlada)
- Dفِي الصَّفِّ (sınıfta)
Görseldeki bilgi kartlarını kullanarak babanızın fabrikada çalışan bir mühendis olduğunu ve kendinizin gelecekte pilot olacağınızı anlatan Arapça cümleyi yazınız.