İçeriğe geç

8. sınıf · T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük · 14. hafta (21-25 Aralık 2026)

Millî Bir Destan: Ya İstiklal ya Ölüm! — Doğu Cephesi (Kâzım Karabekir ve Gümrü Antlaşması) ve Güney Cephesi Direnişi: çalışma kâğıdı

12 soru. Yazdırmak için PDF'i indirin; cevaplı sürüm öğretmenler için.

PDF indir Cevaplı PDF Konu özeti
DERS KUTUSUDERSKUTUSU.COM
ÇALIŞMA KÂĞIDICEVAPLI
8. Sınıf · T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük · 14. Hafta
Ad Soyad:Sınıf / No:Tarih:

Millî Bir Destan: Ya İstiklal ya Ölüm! — Doğu Cephesi (Kâzım Karabekir ve Gümrü Antlaşması) ve Güney Cephesi Direnişi

İTA.8.3.1. Millî Mücadele Dönemi'nde Doğu Cephesi ve Güney Cephesi'nde meydana gelen gelişmeleri kavrar. · Doğu Cephesi'nde kazanılan başarının siyasi önemini ve Güney Cephesi'nde halkın vatanseverlik duygularıyla yürüttüğü Kuva-yı Milliye direnişini analiz eder.

HATIRLAYALIM
  • Doğu'da Kâzım Karabekir'in 15. Kolordusu Ermenileri yendi ve 3 Aralık 1920'de Gümrü Antlaşması imzalandı.
  • Gümrü Antlaşması TBMM'nin ilk siyasi başarısıdır; Ermenistan Sevr'i reddedip TBMM'yi tanıyan ilk devlet oldu.
  • Güney Cephesi'nde Kuva-yı Milliye (Maraş, Urfa, Antep, Adana) Fransızları yendi; 1921 Ankara Antlaşması imzalandı.
1Eşleştirme

Doğu ve Güney cepheleri kahramanlarını ve antlaşmalarını açıklamalarıyla eşleştiriniz.

DOĞU VE GÜNEY CEPHESİ KAHRAMANLARIKâzım Karabekir15. Kolordu · DoğuGümrü Zaferi (1920)Sütçü İmamMaraş Direnişiİlk kurşun ve kıyamAli Saip BeyUrfa SavunmasıKuva-yı MilliyeŞahin BeyKilis–Antep YoluGazi Antep (1921)
a1. Kâzım Karabekir Paşa
c2. Gümrü Antlaşması (3 Aralık 1920)
b3. Sütçü İmam ve Ali Saip Bey
a)Doğu Cephesi'nde 15. Kolordu ile Ermenileri mağlup eden komutan
b)Maraş ve Urfa'da Fransız işgaline karşı halk direnişini başlatan öncüler
c)TBMM Hükümeti'nin uluslararası alanda imzaladığı ilk siyasi başarı
2Tabloyu tamamla

Görseldeki Güney Cephesi şehirlerini, kahramanlarını ve verilen unvanları tabloya yazınız.

GÜNEY CEPHESİ ŞEHİRLERİ VE GAZİLİK UNVANLARIGazi Antep (1921)Şahin Bey · Karayılan25 Aralık 1921Kahraman Maraş (1973)Sütçü İmam · Rıdvan H.12 Şubat 1920Şanlı Urfa (1984)Ali Saip Bey · 12’ler11 Nisan 1920
Savunulan ŞehirDireniş Öncüsü KahramanTBMM'nin Verdiği Unvan
Antep SavunmasıŞahin Bey ve KarayılanGazi (1921)
Maraş SavunmasıSütçü İmam ve Rıdvan HocaKahraman (1973)
Urfa SavunmasıYüzbaşı Ali Saip (Ursavaş) BeyŞanlı (1984)
3Çoktan seçmeli

20 Ekim 1921 Ankara Antlaşması ile Hatay (İskenderun Sancağı) dışında hangi sınırımız büyük ölçüde çizilmiştir?

  1. ATürkiye–Suriye (Güney) sınırı
  2. BTürkiye–Ermenistan (Doğu) sınırı
  3. CTürkiye–Yunanistan (Batı) sınırı
  4. DTürkiye–Irak (Musul) sınırı
4Çoktan seçmeli

Görseldeki Gümrü Antlaşması (3 Aralık 1920) kartına göre bu antlaşmanın diplomatik önemi aşağıdakilerden hangisidir?

GÜMRÜ ANTLAŞMASI (3 ARALIK 1920) VE ÖNEMİAskeri Zafer (15. Kolordu)Kâzım Karabekir Paşa Ermenileri yendiSarıkamış, Kars ve Iğdır kurtarıldıİlk Siyasi ve Diplomatik BaşarıTBMM’yi ve Misakımillî’yi tanıyan ilk devletErmenistan Sevr Antlaşması’nı reddetti
  1. ATBMM'nin ilk antlaşmasıdır ve Ermenistan Sevr'i reddetmiştir.
  2. BGüney sınırımız çizilmiş ve Fransa Anadolu'dan tamamen çekilmiştir.
  3. Cİngiltere İstanbul ve Boğazları TBMM yönetimine devretmiştir.
  4. DBatı Cephesi'nde Yunan ordusuna karşı taarruz savaşı sona ermiştir.
5Doğru mu, yanlış mı?

Doğu ve Güney cepheleriyle ilgili ifadeleri Doğru/Yanlış olarak belirleyiniz.

DY
Doğu Cephesi'nde mücadele, Osmanlı'dan kalan düzenli ordu birlikleri (15. Kolordu) ile kazanılmıştır.✓
Güney Cephesi'nde İngilizler; Maraş, Urfa ve Antep'i petrol bölgesi Musul karşılığında Fransızlara devretmiştir.✓
Güney Cephesi'nde Fransızlara karşı yalnız TBMM'nin kurduğu düzenli ordu tümenleri savaşmıştır.✓
Sakarya Zaferi'nden sonra Fransa ile imzalanan 20 Ekim 1921 Ankara Antlaşması ile Güney Cephesi kapanmıştır.✓
6Boşluk doldurma

Cümlelerdeki boşlukları uygun tarih kavramlarıyla tamamlayınız.

İtilafBabasıİttifakKuva-yı Milliye
  1. Doğu Cephesi'nde kimsesiz kalan binlerce çocuğu koruyup eğiten Kâzım Karabekir'e 'Yetimler Babası' denmiştir.
  2. Güney Cephesi'nde Fransızlara karşı vatansever halkın kurduğu Kuva-yı Milliye birlikleri mücadele etmiştir.
  3. Fransa, TBMM'yi tanıyan ilk İtilaf Devleti olarak 20 Ekim 1921'de Ankara Antlaşması'nı imzalamıştır.
7Çoktan seçmeli

Görseldeki Doğu ve Güney cepheleri karşılaştırmasına göre iki cephe arasındaki en temel askeri fark nedir?

DOĞU CEPHESİ İLE GÜNEY CEPHESİ KARŞILAŞTIRMASIDoğu Cephesi (Ermenilere Karşı)Savaşan Güç: 15. Kolordu (Düzenli Ordu)Kapanışı: 3 Aralık 1920 Gümrü AntlaşmasıGüney Cephesi (Fransız + Ermeni)Savaşan Güç: Kuva-yı Milliye (Halk)Kapanışı: 20 Ekim 1921 Ankara Antlaşması
  1. ADoğu'da düzenli ordu, Güney'de ise Kuva-yı Milliye savaşmıştır.
  2. BDoğu'da Fransızlarla, Güney'de ise Yunan ordusuyla savaşılmıştır.
  3. CDoğu Cephesi Ankara ile, Güney Cephesi Gümrü ile kapanmıştır.
  4. DHer iki cephede de İtalyanlara karşı deniz savaşı yapılmıştır.
8Çoktan seçmeli

Görseldeki Maraş Ulu Cami olayında Rıdvan Hoca'nın «Kalesinde bayrağı dalgalanmayan ülkede cuma namazı kılınmaz!» sözü neyi gösterir?

MARAŞ SAVUNMASI: BAYRAK OLAYI VE BAĞIMSIZLIK RUHUMaraş Kalesi Bayrak OlayıFransızlar kaledeki Türk bayrağını indirdiRıdvan Hoca: “Hür olmayan yerde cuma kılınmaz!”Sonuç: Halkın Destansı ZaferiHalk kaleye koşup Türk bayrağını yeniden çekti12 Şubat 1920’de Fransızlar Maraş’tan çekildi
  1. ABağımsızlık olmadan ibadetlerin özgürce yapılamayacağını
  2. BMaraş halkının Fransız mandasını barışçıl yollarla kabul ettiğini
  3. CGüney Cephesi'nde direniş yerine yalnız diplomasi izlendiğini
  4. Dİngiliz birliklerinin Maraş Kalesi'ne Türk bayrağı çektiğini
9Açık uçlu

Görseldeki Şahin Bey'in sözünden hareketle Güney Cephesi'ndeki sivil halk direnişinin Millî Mücadele ruhu açısından önemini açıklayınız.

ŞAHİN BEY’İN MEKTUBU VE KUVA-YI MİLLİYE İRADESİŞahin Bey (Kilis–Antep Yolu)“Düşman arabaları cesedimi çiğnemedenAntep’e asla giremez!” (Mart 1920)Millî Mücadele RuhuSilah ve cephane azlığına rağmen sivil direnişYa İstiklal Ya Ölüm! kararlılığının zaferi
Düzenli ordu olmadan tüm halkın vatan sevgisiyle birleşip işgalcilere 'Ya istiklal ya ölüm!'.
10Kısa cevap

Görseldeki bilgiye göre Doğu ve Güney cephelerinin kapanması Batı Cephesi'ni askeri açıdan nasıl etkilemiştir?

DOĞU VE GÜNEYİN KAPANMASININ BATIYA ETKİSİ1. Doğu KapandıGümrü (Aralık 1920)Birlikler Batı’ya geçti2. Güney KapandıAnkara (Ekim 1921)Fransa savaştan çekildi3. Tek Hedef BatıTüm güç ve silahlarYunan cephesine toplandı
Doğu ve Güney'deki birlik ve silahlar Batı Cephesi'ne kaydırılarak Yunan ordusuna karşı güç.
11Sıralama

Millî Mücadele'nin Doğu ve Güney cephelerinde yaşanan gelişmeleri kronolojik sıraya koyunuz.

DOĞU VE GÜNEY CEPHESİ KRONOLOJİSİ (1919–1921)Eylül 1919İngiliz->FransızGüneyin devriŞubat–Nisan 1920Maraş ve UrfaHalk zaferi3 Aralık 1920Gümrü AntlaşmasıDoğu kapandı20 Ekim 1921Ankara AntlaşmasıGüney kapandı
  1. 3Doğu Cephesi'nde Ermenilerin yenilgiye uğratılarak Gümrü Antlaşması'nın imzalanması (3 Aralık 1920)
  2. 1İngilizlerin Maraş, Urfa ve Antep'i Suriye İtilafnamesi ile Fransızlara devretmesi (Eylül 1919)
  3. 4Sakarya Zaferi sonrası Fransa ile Ankara Antlaşması'nın imzalanması (20 Ekim 1921)
  4. 2Maraş (Şubat 1920) ve Urfa (Nisan 1920) halkının Fransızları şehirlerinden çıkarması
12Şifreli kelime

İpuçlarından yararlanarak kavramları bulunuz ve TBMM'nin ilk siyasi zaferi olan antlaşma şifresini çözünüz.

TBMM'nin 1921'de Antep şehrine verdiği kahramanlık unvanıGAZİ
Kilis-Antep yolunu savunan Şahin Bey'in askerî rütbesi (...... Mehmet Said)ÜSTEĞMEN
Sütçü İmam ve Rıdvan Hoca öncülüğünde kendi kendini kurtaran şehrimizMARAŞ
Maraş Ulu Cami'de bağımsızlık hutbesi okuyan din âlimi (...... Hoca)RIDVAN
Doğu'da kimsesiz çocukları koruyan Kâzım Karabekir'in babalık ettiği çocuklar (Üksüz/Yetim)ÜKSÜZ

Turuncu kutulardaki harfler yukarıdan aşağıya: GÜMRÜ