İçeriğe geç

5. sınıf · Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi · 10. hafta (23-27 Kasım 2026)

Namazın Kılınışı: Beş Vakit Namazın Rekât Sayıları, Tekbir, Kıyam, Kıraat, Rükû, Secde, Oturuş (Ka'de) Uygulamaları ve Cemaatle Namaz (DKAB.5.2.2)

2. Ünite: Namaz teması · Konu özeti

🃏 Kavram kartlarıEtkinlikler
Bu hafta

Namazın hazırlık şartlarını ve içindeki farzları öğrendikten sonra, şimdi bu şartların bir rekât ve tam bir namaz boyunca nasıl hayat bulduğunu adım adım gözlemliyoruz. Sabah, öğle, ikindi, akşam ve yatsı namazlarının kaçar rekât kılındığını, ayakta, rükûda, secdede ve oturuşlarda hangi dua ve tesbihlerin okunduğunu ve camide cemaatle saf tutarak namaz kılmanın kazandırdığı kardeşlik bilincini inceliyoruz.

Beş Vakit Namazın ve Vitir Namazının Rekât Sayıları

Namazda ayakta durma (kıyam), Kur'an okuma (kıraat), rükû ve iki secdeden oluşan her bir bölüme rekât denir. Günlük beş vakit namazın her birinde farz rekâtların yanı sıra Peygamber Efendimizin (s.a.v.) düzenli olarak kıldığı sünnet rekâtlar da yer alır.

Sabah namazı 2 rekât sünnet ve 2 rekât farz olmak üzere toplam 4 rekâttır. Öğle namazı 4 rekât ilk sünnet, 4 rekât farz ve 2 rekât son sünnet ile toplam 10 rekâttır. İkindi namazı 4 rekât sünnet ve 4 rekât farz olmak üzere toplam 8 rekâttır. Akşam namazı 3 rekât farz ve 2 rekât sünnet ile toplam 5 rekâttır.

Yatsı namazı ise 4 rekât ilk sünnet, 4 rekât farz ve 2 rekât son sünnet olmak üzere 10 rekâttır. Yatsı namazının ardından kılınan 3 rekâtlık vitir namazı (vacip) ile birlikte yatsı vaktinde toplam 13 rekât, bir günde ise toplam 40 rekât namaz kılınmış olur.

BEŞ VAKİT NAMAZIN REKÂT SAYILARI TABLOSU Namaz Vakti İlk Sünnet Farz Son Sünnet Toplam Rekât Sabah Namazı 2 Rekât 2 Rekât — 4 Rekât Öğle Namazı 4 Rekât 4 Rekât 2 Rekât 10 Rekât İkindi Namazı 4 Rekât 4 Rekât — 8 Rekât Akşam Namazı — 3 Rekât 2 Rekât 5 Rekât Yatsı (+3 Vitir) 4 Rekât 4 Rekât 2 Rekât (+3 Vitir) 10+3 = 13 Rekât
🔍 Büyütmek için dokunun

İki Rekâtlı Bir Namazın Adım Adım Kılınışı

Sabah namazının 2 rekât sünneti bütün namazlar için temel örnektir. Abdestli olarak kıbleye dönülür ve kalben niyet edilir. Eller kaldırılarak «Allâhü Ekber» denir (İftitah Tekbiri) ve eller bağlanarak ayakta durulur (Kıyam). İlk rekâtta sırasıyla Sübhaneke duası, Eûzü-Besmele, Fâtiha Sûresi ve Kur'an'dan kısa bir sûre veya ayetler (Zamm-ı Sûre) okunur (Kıraat).

Kıraat bittikten sonra «Allâhü Ekber» diyerek eller diz kapaklarını kavrayacak şekilde öne eğilinir (Rükû) ve üç kez «Sübhâne Rabbiye'l-Azîm» (Büyük olan Rabbim her türlü eksiklikten uzaktır) denir. Ardından «Semiallâhü limen hamideh» (Allah kendisine hamdedeni işitir) diyerek doğrulunur ve ayakta «Rabbenâ leke'l-hamd» (Rabbimiz, hamd sanadır) denir.

Tekbirle alın, burun, iki el, iki diz ve ayak parmakları yere değecek şekilde kapanılır (Secde) ve üç kez «Sübhâne Rabbiye'l-A'lâ» (Yüce olan Rabbim her türlü eksiklikten uzaktır) denir. Kısa bir oturuştan sonra ikinci secde yapılır ve tekbirle 2. rekâta kalkılır. İkinci rekâtta Besmele, Fâtiha ve Zamm-ı Sûre okunup rükû ve iki secde yapıldıktan sonra son oturuşa (Ka'de-i Âhire) geçilir; Tahiyyat, Salli-Barik ve Rabbena duaları okunup önce sağa sonra sola «Esselâmü aleyküm ve rahmetullâh» diyerek selam verilir.

İKİ REKÂTLI BİR NAMAZIN ADIM ADIM KILINIŞ AKIŞI 1. Başlangıç ve Kıyam • Niyet edilir • İftitah Tekbiri (Allâhü Ekber) • Sübhaneke duası • Eûzü-Besmele • Fâtiha ve Zamm-ı Sûre (Kıraat) 2. Rükû ve Doğrulma • Tekbirle Rükûya eğilme 3 kez: «Sübhâne Rabbiye'l-Azîm» • Doğrulurken (Kavme): «Semiallâhü limen hamideh» «Rabbenâ leke'l-hamd» 3. Secde ve 2. Rekât • İki kez Secde yapılır 3 kez: «Sübhâne Rabbiye'l-A'lâ» • 2. Rekâta kalkılır: Besmele + Fâtiha + Zamm-ı Sûre okunur, Rükû ve 2 Secde yapılır 4. Ka'de ve Selam • Son Oturuş (Ka'de): Tahiyyat (Ettahiyyâtü) Salli - Barik Duaları Rabbena Duaları • Önce sağa, sonra sola: «Esselâmü aleyküm ve rahmetullâh»
🔍 Büyütmek için dokunun

Ezan, Kamet ve Cemaatle Kılınan Namazlar

Namaz vaktinin girdiğini Müslümanlara duyuran çağrıya ezan, ezanı okuyan görevliye ise müezzin denir. Sabah ezanında «Hayye ale'l-felâh» ifadesinden sonra iki kez «Essalâtü hayrun mine'n-nevm» (Namaz uykudan hayırlıdır) cümlesi okunur. Farz namazlara başlamadan hemen önce okunan ve ezana çok benzeyen çağrıya ise kamet denir; kamette fazladan iki kez «Kad kâmeti's-salâh» (Namaz başladı) ifadesi yer alır.

Camide veya uygun bir mekânda bir imamın arkasında düzgün sıralar (saf) oluşturarak birlikte namaz kılmaya cemaatle namaz denir. Cemaate uyan kişi «Uydum hazır olan imama» diyerek niyet eder; kıraati imam üstlendiği için cemaat ayakta Fâtiha ve sûre okumaz, ilk rekâtta Sübhaneke duasını okur.

Beş vakit farz namaz dışında cemaatle kılınan başlıca namazlar şunlardır: Haftada bir cuma günü öğle vaktinde hutbe dinlenerek kılınan Cuma namazı (farz), Ramazan ve Kurban bayramlarında kılınan 2 rekâtlık Bayram namazı (vacip), Ramazan gecelerinde yatsıdan sonra kılınan 20 rekâtlık Teravih namazı (sünnet) ve vefat eden müminler için rükû ve secdesiz ayakta yapılan dua niteliğindeki Cenaze namazı (farz-ı kifaye).

EZAN, KAMET VE CEMAATLE NAMAZ UYGULAMASI Ezan ve Kamet Karşılaştırması • Ezan: Namaz vaktinin girdiğini ilan eder. Müezzin tarafından günde 5 vakit okunur. Sabah ezanında: «Essalâtü hayrun mine'n-nevm» • Kamet: Farz namaza başlandığını bildirir. Farz namazlardan hemen önce okunur. Ek cümle: «Kad kâmeti's-salâh» (Namaz başladı) Cemaatle Namaz, Cuma ve Teravih • İmam: Namazı kıldıran öndeki kişi • Cemaat: İmama uyarak saf tutanlar • Cuma Namazı: Haftalık farz namaz (Hutbe okunur) • Bayram Namazı: Yılda iki kez, 2 rekât (Vacip) • Teravih Namazı: Ramazan geceleri 20 rekât (Sünnet) • Cenaze Namazı: Rükû ve secdesiz dua namazı (Farz-ı kifaye)
🔍 Büyütmek için dokunun

Örnekler

  1. Örnek 1Öğle namazının rekâtlarını kılınış sırasıyla yazarak toplam kaç rekât olduğunu belirtiniz.

    Cevabı göster

    Öğle namazı; önce 4 rekât ilk sünnet, ardından 4 rekât farz ve en son 2 rekât son sünnet olmak üzere toplam 10 rekât olarak kılınır.

  2. Örnek 2Namazda rükûya eğildiğimizde ve secdeye kapandığımızda üçer defa hangi tesbihleri okuruz?

    Cevabı göster

    Rükûda üç defa «Sübhâne Rabbiye'l-Azîm», secdede ise üç defa «Sübhâne Rabbiye'l-A'lâ» tesbihini okuruz.

  3. Örnek 3Namazın son oturuşunda (ka'de-i âhire) selam vermeden önce sırasıyla hangi dualar okunur?

    Cevabı göster

    Son oturuşta sırasıyla Tahiyyat (Ettahiyyâtü), Allahümme Salli, Allahümme Barik ve Rabbena (Rabbenâ âtinâ - Rabbenâğfirlî) duaları okunur.

  4. Örnek 4Ezan ile kamet arasındaki temel fark nedir ve kamette hangi ek cümle söylenir?

    Cevabı göster

    Ezan namaz vaktinin girdiğini duyurmak için okunurken, kamet farz namaza başlandığını bildirmek için farzdan hemen önce okunur ve kamette iki kez «Kad kâmeti's-salâh» (Namaz başladı) denir.

  5. Örnek 5Beş vakit namaz içinde son sünneti bulunmayan namazlar hangileridir?

    Cevabı göster

    Sabah namazı (2 sünnet + 2 farz) ve ikindi namazının (4 sünnet + 4 farz) son sünneti yoktur; farz kılındıktan sonra vakit namazı tamamlanır.

  6. Örnek 6Cenaze namazını diğer namazlardan ayıran en önemli kılınış özelliği nedir?

    Cevabı göster

    Cenaze namazında rükû, secde ve oturuş yoktur; tamamen ayakta dört tekbir alınarak vefat eden mümin için yapılan bir dua namazıdır.

Kavram Kartları

1 / 8

Karta dokunarak arka yüzündeki açıklamayı görün; yön tuşlarıyla kartlar arasında geçiş yapın.

Etkinlikler

Soruları çözün; her cevaptan sonra doğru mu yanlış mı olduğunu hemen göreceksiniz.

  1. 1Beş vakit namazdan hangisinde ilk sünnet bulunmadığı için namaza doğrudan farz rekâtları kılınarak başlanır?

  2. 2Namaz kılarken rükûdan doğrulduğumuz esnada «Semiallâhü limen hamideh» dedikten sonra ayakta söylediğimiz ifade aşağıdakilerden hangisidir?

  3. 3Sabah ezanında «Hayye ale'l-felâh» cümlesinden sonra okunan ve 'Namaz uykudan hayırlıdır' anlamına gelen ifade aşağıdakilerden hangisidir?

  4. 4Yatsı namazının sünnetleri ve farzı kılındıktan sonra gecenin son namazı olarak kılınan 3 rekâtlık vacip namaz aşağıdakilerden hangisidir?

  5. 5Aşağıdaki ifadelerin doğru (D) ya da yanlış (Y) olduğunu belirleyiniz.

    • Namazda secdeye kapandığımızda üç defa «Sübhâne Rabbiye'l-A'lâ» tesbihi okunur.
    • İkindi namazı 4 rekât ilk sünnet, 4 rekât farz ve 2 rekât son sünnet olmak üzere toplam 10 rekâttır.
    • Farz namazlardan hemen önce namaza başlandığını bildirmek için okunan çağrıya kamet denir.
    • Namazın son oturuşunda Tahiyyat duasından sonra Kunut duaları okunarak selam verilir.
    • Cemaatle kılınan namazlarda önde durup namazı yönlendiren kişiye imam, arkasında sıra oluşturanlara cemaat denir.

  6. 6Namazla ilgili aşağıdaki kavramları ve ibadetleri açıklamalarıyla eşleştiriniz.

    Soldan bir öğeye, sonra sağdaki eşine dokunun.

  7. 7Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerleri uygun kavramlarla tamamlayınız.

    1. Namaza başlarken elleri kulak hizasına kaldırıp 'Allâhü Ekber' demeye tekbiri denir.
    2. Namazda elleri diz kapaklarına koyarak bel düz olacak biçimde eğilmeye adı verilir.
    3. Camide cemaatin imamın arkasında omuz omuza oluşturduğu düzgün sıralara denir.
    4. Cuma ve bayram namazlarında imamın minbere çıkarak cemaate yaptığı dini konuşmaya adı verilir.
    5. Bir günde beş vakit namazın sünnet ve farzlarıyla birlikte 3 rekât vitir dahil toplam rekât namaz kılınır.

  8. 8İki rekâtlık bir namazın (örneğin sabah namazının sünnetinin) başlangıcından selam verilmesine kadar olan kılınış aşamalarını sırasıyla açıklayınız.

Kısaca

  • Beş Vakit Rekâtları: Sabah 4 (2+2), Öğle 10 (4+4+2), İkindi 8 (4+4), Akşam 5 (3+2) ve Yatsı 10 (4+4+2) rekâttır; 3 rekât vitirle günde 40 rekât kılınır.
  • Kıyam ve Kıraat: İftitah tekbiriyle başlanan namazda ayakta Sübhaneke, Eûzü-Besmele, Fâtiha Sûresi ve Zamm-ı Sûre okunur.
  • Rükû ve Secde Tesbihleri: Rükûda 3 kez «Sübhâne Rabbiye'l-Azîm», secdede ise 3 kez «Sübhâne Rabbiye'l-A'lâ» tesbihi söylenir.
  • Son Oturuş ve Selam: Ka'de-i âhirede Tahiyyat, Salli-Barik ve Rabbena duaları okunup sağa ve sola selam verilerek namaz tamamlanır.
  • Cemaatle Namaz: Ezan vakti bildirir, kamet farzın başladığını duyurur; cemaatle saf tutmak birlik, beraberlik ve kardeşliği güçlendirir.

Bu dersin öteki kaynakları