İçeriğe geç

5. sınıf · Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi · 2. hafta (21-25 Eylül 2026)

Allah’ın Varlığı ve Birliği

Allah İnancı teması · Konu özeti

EtkinliklerÇalışma kâğıdı
Bu hafta

Bu hafta evrendeki düzen örneklerini gözlemleme, soru sorma ve bunları İslam dinindeki Allah inancıyla ilişkilendirme üzerinde duruluyor. Tevhit kavramının anlamını da öğreneceksin.

Gözlem yap ve soru sor

İnsan, duyu organlarıyla çevresini tanır; aklıyla gözlemlerini anlamlandırır. Gece ve gündüzün birbirini izlemesi, mevsimler ve canlıların ihtiyaçları üzerine sorular sorabilir.

Bir gözlem kaydında önce görülen olay anlatılır. Sonra olayın hangi ilişkiyi düşündürdüğü yazılır. “Bir fidan büyürken suya ve ışığa ihtiyaç duyar.” ifadesi bu ilişkilere örnektir.

Gözlem→Soru→Araştırma→Çıkarım

Varlıklar arasındaki ilişkileri fark et

Kitapta fidanın toprağa, suya ve Güneş’e ihtiyaç duyması; insan organlarının farklı görevler üstlenmesi düzen örnekleri olarak ele alınır.

Gece ile gündüzün birbirini izlemesi ve mevsimlerle doğada görülen değişimler de bu kapsamda incelenir. Tek bir varlığın yanında, varlıklar arasındaki uyuma dikkat edilir.

FidanToprak, su ve Güneş ile ilişkili ihtiyaçlarİnsan vücuduFarklı organlar, yaşamın sürmesini sağlayangörevler

Düzeni Allah inancıyla ilişkilendir

İslam inancında evrenin ve bütün varlıkların yaratıcısı Allah’tır. Ders kitabında evrendeki ölçü, denge ve uyum, Allah’ın varlığı ve birliğinin işaretleri olarak açıklanır.

İnsanlar mevcut malzemelerle eşya yapar. İslam inancında yoktan yaratmak Allah’a özgüdür. Kitaptaki eser ve ustası örnekleri, yaratıcı üzerine düşünmeyi destekler.

Tevhit: Allah’ın birliğine inanmak

Tevhit; Allah’ın bir ve tek olduğuna, eşinin, benzerinin ve ortağının bulunmadığına inanmaktır. İbadetin yalnız Allah’a yöneltilmesi de bu inancın parçasıdır.

İslam dininde başka bir varlığı Allah’a denk veya ortak kabul etmek şirk olarak adlandırılır. Tevhit ile şirk aynı anlamda kullanılmaz.

Bir ve tek→Eşi ve benzeriyok→İbadet yalnızAllah’a

Bilgini kendi cümlelerinle açıkla

Bir açıklama, gözlem ve sonuç arasında bağ kurmalıdır. Örneğin fidanın ihtiyaçları anlatıldıktan sonra bu uyumun İslam inancındaki yaratma anlayışıyla ilişkisi belirtilir.

Kamer suresinin 49. ayeti kitapta ölçü ve dengeyle ilişkilendirilir. Enbiya suresinin 22. ayeti ise Allah’ın birliği bağlamında ele alınır. Ayetlerin konuyla ilişkisi açıklanırken anlamı değiştirilmez.

Örnekler

  1. Örnek 1“Her organın bir görevi var.” gözlemi kitapta hangi düşünceyle ilişkilendirilir?

    Cevabı göster

    Organların görevlerini birlikte yerine getirmesi, insanın yaratılışındaki uyum ve düzenle ilişkilendirilir.

  2. Örnek 2Bir fidanın gelişimini anlatırken yalnız “Su var.” demek neden eksiktir?

    Cevabı göster

    Fidan ile su arasındaki ihtiyaç ilişkisi açıklanmamıştır. “Fidanın gelişmesi su, toprak ve Güneş gibi koşullarla ilişkilidir.” denebilir.

  3. Örnek 3Tevhit kavramını iki cümleyle açıklayınız.

    Cevabı göster

    İslam inancına göre Allah bir ve tektir; eşi, benzeri ve ortağı yoktur. İbadet yalnız Allah’a yapılır.

  4. Örnek 4Bir marangozun masa yapmasıyla yoktan yaratma arasında nasıl bir ayrım vardır?

    Cevabı göster

    Marangoz mevcut malzemeleri kullanır. İslam inancında yoktan yaratmak yalnız Allah’a özgüdür.

  5. Örnek 5Gözlem ve çıkarım içeren bir örnek veriniz.

    Cevabı göster

    Gözlem: Gece ve gündüz birbirini izler. Konuyla ilgili çıkarım: İslam inancında bu düzen, Allah’ın yaratmasındaki uyumun işaretlerinden biri olarak değerlendirilir.

  6. Örnek 6“Tevhit, Allah’a başka bir varlığı ortak kabul etmektir.” tanımını düzeltiniz.

    Cevabı göster

    Tevhit, Allah’ın birliğine ve ortağı olmadığına inanmaktır. Başka bir varlığı Allah’a ortak kabul etmek şirk olarak adlandırılır.

Etkinlikler

Soruları çözün; her cevaptan sonra doğru mu yanlış mı olduğunu hemen göreceksiniz.

  1. 1Fidan, toprak, su ve Güneş birlikte incelendiğinde hangi ilişki üzerinde durulur?

  2. 2İslam inancında ibadetin yalnız Allah’a yöneltilmesi hangi kavramla ilişkilidir?

  3. 3Hangisi doğrudan bir gözlem ifadesidir?

  4. 4Yargıları değerlendiriniz.

    • Tevhit, Allah’ın bir ve tek olduğuna inanmayı içerir.
    • İnsanların eşya yapması yoktan yaratmadır.
    • Şirk ve tevhit aynı anlama gelir.

  5. 5İlişkili ifadeleri eşleştiriniz.

    Soldan bir öğeye, sonra sağdaki eşine dokunun.

  6. 6Boşlukları tamamlayınız. Bir sözcük artacak.

    1. İslam inancına göre bütün varlıkların yaratıcısı .
    2. Allah’ın birliği inancına denir.
    3. İnsan, gözlemlerini kullanarak anlamlandırır.

  7. 7Bir öğrenci defterine “Güneş, toprak, su, fidan” yazdı. Düzeni açıklamak için bu listeye nasıl bir ilişki cümlesi eklemelidir?

  8. 8Araştırmada önce bir sonuç yazıp sonra hiç gözlem yapmadan çalışmayı bitirmek neden eksik kalır?

Kısaca

  • Duyu organları gözlemde, akıl anlamlandırmada kullanılır.
  • Düzen örnekleri varlıklar arasındaki ilişkilerle açıklanır.
  • İslam inancında yaratıcı Allah’tır.
  • Tevhit, Allah’ın birliği ve ortağının bulunmaması inancıdır.

Bu dersin öteki kaynakları