Hz. Muhammed'in (sav) Risalet Öncesi Hayatı: Çocukluğu, Gençliği, Evliliği ve Kâbe Hakemliği

Hz. Muhammed (s.a.v.); Kureyş kabilesinin Haşimoğulları kolundan Abdullah ile Zühreoğulları kolundan Âmine'nin evladı olarak, Fil Vakıası'ndan yaklaşık 50-55 gün sonra 12 Rebîülevvel (20 Nisan 571) Pazartesi günü şafak vakti Mekke'de dünyaya geldi. Babası Abdullah, ticaret için gittiği Şam dönüşünde Yesrib'de (Medine) hastalanarak Peygamberimiz henüz doğmadan vefat etmişti. Dedesi Abdülmuttalib, Kâbe'ye götürerek şükür duası ettiği torununa 'göklerde ve yerde çok övülen' anlamındaki Muhammed adını verdi. Mekke'nin basık ve sıcak havasından çocukları korumak, sağlıklı büyümelerini ve fasih (duru) Arapçayı öğrenmelerini sağlamak amacıyla bebeklerin çölde yaşayan sütannelere verilmesi adetti. Peygamberimiz de ilk birkaç gün annesi Âmine ve Ebu Leheb'in cariyesi Süveybe tarafından emzirildikten sonra, Benî Sa'd (Sa'doğulları) kabilesinden sütannesi Halime Hatun'a teslim edildi. Bereketiyle Halime'nin ailesini bolluğa kavuşturan Hz. Muhammed, dört yaşına kadar sütannesi ve sütkardeşi Şeyma'nın yanında kaldı. 6 yaşına geldiğinde (576), annesi Âmine ve sadık dadısı Ümmü Eymen ile birlikte babasının kabrini ve dayılarını ziyaret için Medine'ye gitti; dönüş yolunda Ebvâ köyünde annesi Âmine vefat edince hem yetim hem öksüz kaldı. Mekke'de kendisini bağrına basan dedesi Abdülmuttalib de Peygamberimiz 8 yaşındayken (578) vefat edince, bakımını öz amcası Ebu Talib ve onun şefkatli eşi Fâtıma bint Esed üstlendi.

Amcası Ebu Talib maddi durumu kısıtlı fakat kalabalık aileli bir insandı. Genç Muhammed (s.a.v.), amcasına yük olmamak ve ailesine katkıda bulunmak için çocukluk ve ilk gençlik yıllarında Mekke'nin Ecyâd tepelerinde çobanlık yaptı. Yıllar sonra peygamber olduğunda *'Allah hiçbir peygamber göndermemiştir ki koyun gütmüş olmasın!'* buyurarak çobanlığın peygamberlere sabır, şefkat ve toplumu sevk-idare etme becerisi kazandırdığına dikkat çekmiştir. 9 veya 12 yaşındayken amcası Ebu Talib ile birlikte Şam ticaret kervanına katıldı; Suriye'nin Busrâ kasabasında Hristiyan bilgin Rahip Bahîra, genç Muhammed'de önceki kutsal kitaplarda anlatılan son peygamberlik alametlerini görerek Ebu Talib'i yeğenini koruması konusunda uyardı. Gençlik yıllarında amcası Zübeyr ve Ebu Talib'le Yemen ve Suriye ticaret seferlerine katılan Hz. Muhammed, ticari ortaklıklarında asla yalana, hileye ve tartışmaya başvurmadığı için Mekke'de Muhammedü'l-Emîn (Güvenilir Muhammed) ve Es-Sâdık (Doğru Sözlü) lakaplarıyla anılmaya başlandı.

Hz. Muhammed (s.a.v.) yaklaşık 17-20 yaşlarındayken (589-591 civarı), kan dökmenin haram olduğu haram aylarda Kureyş-Kinâne ittifakı ile Kays-Aylân kabileleri arasında Ukâz panayırında başlayan Ficâr Savaşı patlak verdi. Haram ayların saygınlığı çiğnendiği için 'günah ve hukuksuzluk savaşı' anlamına gelen Ficâr adını alan bu çatışmada genç Muhammed, haksız yere kan dökülmesine karşı olduğu için hiç kimseye ok atmamış ve kılıç çekmemiş; yalnızca amcalarının yanında bulunarak onlara atılan okları kalkanla savuşturup yerden toplamıştır. Ficâr Savaşı'nın hemen ardından Mekke'de adaletsizliğe karşı tarihi bir adım atıldı. Yemen'in Zebîd kabilesinden bir tüccar Mekke'ye getirdiği malları Kureyş'in nüfuzlu isimlerinden Âs b. Vâil'e satmış, ancak Âs b. Vâil malın parasını ödememişti. Yemenli tüccar Ebu Kubeys tepesine çıkıp Kureyşlilerden yardım isteyince, Hz. Peygamber'in amcası Zübeyr b. Abdülmuttalib'in çağrısıyla Haşimoğulları, Zühreoğulları ve Teymoğulları temsilcileri Abdullah b. Cüd'ân'ın evinde toplandılar. 'Mekke'de yerli veya yabancı zulme uğramış hiçbir mazlum bırakmayacaklarına ve hakkını zalimden alıncaya kadar mazlumun yanında duracaklarına' yemin ederek Hilfü'l-Fudûl (Erdemliler Yeminleşmesi / Cemiyeti) adlı insan hakları topluluğunu kurdular ve Yemenli tüccarın hakkını Âs b. Vâil'den söke söke aldılar.

Mekke'nin en asil, iffetli (Tâhire lakaplı) ve ticaretle uğraşan zengin hanımlarından biri olan Hz. Hatice bint Huveylid, dürüstlüğünü ve ticari başarısını duyduğu 25 yaşındaki Hz. Muhammed'e (s.a.v.) kervanını Şam'a götürmesi için ortaklık (mudârebe) teklif etti. Bu seferde Hz. Hatice'nin yardımcısı Meysere, genç Muhammed'in ticaretteki eşsiz dürüstlüğüne, bereketine ve üstün ahlakına bizzat şahit olarak gördüklerini Hz. Hatice'ye anlattı. Bunun üzerine yapılan evlilik teklifiyle Miladi 595 yılında 25 yaşındaki Hz. Muhammed ile 40 yaşındaki Hz. Hatice evlendiler; nikâh hutbesini amcası Ebu Talib okudu. Hz. Hatice hayatta olduğu 25 yıl boyunca Peygamberimiz başka bir evlilik yapmadı; bu huzurlu yuva İslam'ın ilk sığınağı oldu. Peygamberimizin, Mâriye'den doğan oğlu İbrâhim dışındaki tüm çocukları Hz. Hatice'den dünyaya geldi: • Erkek Çocukları: 1) Kâsım (Peygamberimize bu yüzden Ebu'l-Kâsım künyesi verildi), 2) Abdullah (Tâhir ve Tayyib lakaplarıyla da anılır). Erkek çocuklarının tamamı küçük yaşta vefat etti. • Kız Çocukları: 1) Zeyneb, 2) Rukıyye, 3) Ümmü Gülsüm ve 4) Fâtıma (r.a.). Peygamberimizin nesli kızı Hz. Fâtıma ve Hz. Ali'nin evlatları olan Hz. Hasan ve Hz. Hüseyin yoluyla devam etmiştir.

Hz. Muhammed (s.a.v.) 35 yaşındayken (Miladi 605), şiddetli yağmur ve sellerden duvarları çatlayan Kâbe-i Muazzama'yı Kureyş kabilesi yeniden inşa etmeye karar verdi. Kâbe'nin inşasında haram (faiz, kumar, gasp) para kullanılmamasına özen gösterildi ve bizzat Hz. Muhammed de amcası Abbas ile birlikte sırtında taş taşıyarak inşaatta çalıştı. Duvarlar yükselip sıra kutsal taş Hacerü'l-Esved'in yerine konulmasına geldiğinde kabileler arasında büyük bir kriz çıktı. Her kabile bu şerefin kendisine ait olmasını istiyor; Abdüddâroğulları ve Adîoğulları içi kan dolu bir çanağa ellerini batırarak ölümüne savaşmaya yemin ediyordu. Dört-beş gün süren gerginliğin sonunda Kureyş'in en yaşlısı Ebû Ümeyye b. Mugîre, 'Mescid'in (Beni Şeybe) kapısından ilk girecek kişiyi hakem yapalım!' önerisinde bulundu. Kapıdan içeri Hz. Muhammed (s.a.v.) girince herkes sevinçle: 'İşte El-Emîn! İşte Muhammed! Onun vereceği hükme razıyız!' diye haykırdı. Peygamberimiz yere bir örtü (rida/hırka) serdi, Hacerü'l-Esved'i kendi elleriyle örtünün ortasına koydu ve her kabilenin temsilcisinin örtünün bir ucundan tutarak taşı konulacağı yere kadar birlikte kaldırmasını sağladı; ardından taşı mübarek elleriyle yuvasına yerleştirdi. Böylece bütün kabileleri onurlandıran bu dahiyane çözümle kanlı bir iç savaşı önlemiş oldu.

Yüce Allah, son elçisi olarak seçeceği Hz. Muhammed'i (s.a.v.) çocukluğundan itibaren ismet (günahlardan korunmuşluk) sıfatıyla Cahiliye toplumunun karanlık alışkanlıklarından muhafaza etmiştir. O, kırk yıllık risalet öncesi hayatında asla putlara tapmamış, putlar adına kesilen kurban etlerinden yememiş, içki, kumar, faiz, fal okları ve Cahiliye eğlencelerine hiçbir zaman yaklaşmamıştır. 35 yaşından sonra ve özellikle 40 yaşına yaklaşırken toplumundaki putperestlikten, ahlaki çöküntüden ve zulümden büyük bir ıstırap duyan Hz. Muhammed (s.a.v.), yalnızlık ve tefekkür ihtiyacı hissetti. Yılın belirli zamanlarında, bilhassa Ramazan aylarında yanına azığını alarak Mekke yakınlarındaki Nûr Dağı'nda (Cebel-i Nûr) bulunan Hira Mağarası'na çekilmeye başladı. Burada günlerce kâinatın yaratılışını tefekkür ediyor, Hz. İbrahim'den kalan Haniflik geleneği üzere Allah'a yöneliyor (tahannüs / inziva) ve fakirleri doyuruyordu. Bu süreçte gördüğü sadık rüyalar (rü'yâ-yı sâdıka) sabah aydınlığı gibi birebir çıkıyor; ruhu ve kalbi 610 yılı Ramazan ayında Hira'da inecek olan ilk vahye ('İkra!' / 'Oku!') adım adım hazırlanıyordu.