İçeriğe geç

12. sınıf · İngilizce · 7. hafta (2026-10-26)

Human Rights, Disadvantaged Groups, Making Suggestions & Argumentative Essay

Theme 3: Human Rights teması · Konu özeti

Etkinlikler
Bu hafta

İnsan hakları, tüm insanların doğuştan özgür ve eşit olduğu ilkesine dayanır. Yaşlılar, engelliler, yoksulluk veya savaş mağduru çocuklar gibi dezavantajlı grupların temel haklara erişimini sağlamak hepimizin ortak sorumluluğudur. Bu bölümde 'Human Rights' teması kapsamında insan hakları kavramlarını ve Evrensel Bildirge ilkelerini, dezavantajlı gruplara yönelik öneri (making suggestions) yapılarını ve tartışmacı kompozisyon (argumentative essay) yazım kurallarını inceleyeceğiz.

Human Rights Vocabulary & The Universal Declaration of Human Rights

İnsan hakları metinlerinde ve tartışmalarında sıklıkla kullanılan temel eşdizimlilikler (collocations) şunlardır:

Temel Kavramlar: gender equality (cinsiyet eşitliği), freedom of thought (düşünce özgürlüğü), the right to seek help (yardım arama hakkı), workers' rights (işçi hakları), disadvantaged groups (dezavantajlı gruplar), launch a campaign (kampanya başlatmak), respect to others (başkalarına saygı), human rights abuses (insan hakları ihlalleri) ve Universal Declaration of Human Rights (İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi).

İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi'nin Temel İlkeleri:• 'We are all born free and equal. Everyone is entitled to these rights.' (Hepimiz özgür ve eşit doğarız. Herkes bu haklara sahiptir.)

'Everyone has the right to life, freedom, and safety.' (Herkesin yaşama, özgürlük ve güvenlik hakkı vardır.)

'Everyone is innocent until proven guilty.' (Suçluluğu kanıtlanana kadar herkes masumdur.)

'Everyone has the right to a fair and public trial, privacy, education, and an adequate standard of living.' (Herkesin adil ve açık yargılanma, mahremiyet, eğitim ve yeterli yaşam standardı hakkı vardır.)

THEME 3: HUMAN RIGHTS COLLOCATIONS & UNIVERSAL DECLARATION KEY COLLOCATIONS (EŞDİZİMLİLİKLER) • gender equality: cinsiyet eşitliği • freedom of thought: düşünce özgürlüğü • the right to seek help: yardım arama hakkı • workers' rights: işçi hakları • disadvantaged groups: dezavantajlı gruplar • launch a campaign: kampanya başlatmak • respect to others: başkalarına saygı • human rights abuses: insan hakları ihlalleri UNIVERSAL DECLARATION OF HUMAN RIGHTS • "We are all born free and equal." • "Everyone is entitled to these rights." • "Right to life, freedom, and safety." • "Everyone is innocent until proven guilty." • "Right to a fair and public trial & privacy." • "Right to education & adequate living standard." İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi Temel İlkeleri

Disadvantaged Groups, Discussing Problems & Making Suggestions

Toplumda yaşlılar, engelliler, yoksulluk veya savaş mağduru çocuklar gibi dezavantajlı gruplar (disadvantaged groups) çeşitli zorluklarla karşılaşmaktadır:

Karşılaşılan Sorunlar ve Çözüm Yolları: Eğitimden veya kitaplardan mahrum kalmak (being deprived of education or books), kuyulardan su çekip kilometrelerce kova taşımak (drawing water from wells and carrying buckets for miles) başlıca sorunlardır. Bu sorunları çözmek için arranging charity events (hayır etkinlikleri düzenlemek), raising people's awareness (insanların farkındalığını artırmak), applying to officials (yetkililere başvurmak), finding sponsors for funding (fon için sponsor bulmak) ve launching a book donation campaign (kitap bağışı kampanyası başlatmak) gibi adımlar atılır.

Öneri Sunma Yapıları (Making Suggestions):• Why don't we + V1 ...?: 'Why don't we contact charity organizations and ask for help?' (Neden yardım kuruluşlarıyla iletişime geçip yardım istemiyoruz?)

I suggest + V-ing ...: 'I suggest helping dig more wells so that people won't have to carry buckets for miles.' (İnsanların kilometrelerce kova taşımak zorunda kalmaması için daha fazla kuyu kazılmasına yardım etmeyi öneriyorum.)

Let's + V1 ...: 'Let's launch a book donation campaign.' (Haydi bir kitap bağışı kampanyası başlatalım.)

How about / What about + V-ing ...?: 'How about raising money for them to buy new books?' (Yeni kitaplar almaları için para toplamaya ne dersin?)

We should / ought to + V1 ...: 'We should share posts on social media to find volunteers for help.' (Yardım için gönüllü bulmak amacıyla sosyal medyada paylaşımlar yapmalıyız.)

DISADVANTAGED GROUPS & MAKING SUGGESTIONS (ÖNERİ KALIPLARI) PROBLEMS & SOLUTIONS Problems of Disadvantaged Groups: • Being deprived of education or books • Drawing water from wells & carrying buckets Solutions (Çözüm Yolları): • Arranging charity events (hayır etkinliği) • Raising people's awareness (farkındalık) • Applying to officials / Finding sponsors • Launching a book donation campaign MAKING SUGGESTIONS (FİİL KURALI) 1) Why don't we + V1 ...? "Why don't we contact charity organizations?" 2) I suggest + V-ing ...! "I suggest helping dig more wells." 3) Let's + V1 ... "Let's launch a book donation campaign." 4) How about / What about + V-ing ...? "How about raising money for them to buy new books?" 5) We should / ought to + V1 ...

Writing an Argumentative Essay on Human Rights

Bir konu hakkında yazarın kendi görüşünü kanıtlarla savunduğu ve karşıt görüşleri çürüttüğü makale türüne tartışmacı makale (argumentative essay) denir. 'Why Are Charity Events Good to Help the Disadvantaged?' örneği üzerinden makalenin bölümleri şunlardır:

1. Introduction (Giriş): Konunun arka planını (background) verir ve yazarın ana savını içeren tez cümlesini (thesis statement) sunar: '...one of the best ways to help them is to arrange charity events, although some believe that it is not so.'

2. First & Second Body Paragraphs (Gelişme 1 ve 2): Yazarın tezini destekleyen olumlu argümanları konu cümlesi (topic sentence) ve destekleyici detaylarla (supporting details) açıklar. İlk paragrafta hayır etkinliklerinin çok sayıda insanı kolayca bir araya getirmesi (bringing together a lot of people easily); ikinci paragrafta ise 'In addition' bağlacıyla bu etkinliklerin dikkatleri sorunlara çekmesi (drawing people's attention to problems) anlatılır.

3. Third Body Paragraph (Karşı Görüş ve Çürütme): 'On the other hand' bağlacıyla karşıt görüş (counterpoint: 'some people argue that charity events require a lot of effort and planning') verilir ve hemen ardından bu karşıt görüş mantıklı gerekçelerle çürütülür (rebutting).

4. Conclusion (Sonuç): 'In conclusion' ifadesiyle başlar, ana noktaları özetler ve yazarın görüşünü farklı kelimelerle yeniden ifade eder (restates the opinion).

WRITING AN ARGUMENTATIVE ESSAY ON HUMAN RIGHTS 1. INTRODUCTION (GİRİŞ) • Gives background information on the topic. • States the Thesis Statement (Ana Tez): "...one of the best ways to help them is to arrange charity events, although some believe that it is not so." 2. FIRST & SECOND BODY PARAGRAPHS • Topic Sentence + Supporting Details (Pros): - Body 1: Bringing together a lot of people easily. - Body 2: "In addition, charity events draw people's attention to problems and raise awareness." 3. THIRD BODY (COUNTERPOINT & REBUTTAL) • Counterpoint ("On the other hand..."): "Some people argue that charity events require effort." • Rebutting (Karşı görüşü çürütme): Refutes the opposing view with strong evidence. 4. CONCLUSION (SONUÇ) • Starts with "In conclusion, ..." • Summarizes the main arguments. • Restates the writer's opinion in different words.

Örnekler

  1. Örnek 1Aşağıdaki İngilizce insan hakları eşdizimliliklerinin (collocations) Türkçe karşılıklarını yazınız: 1) gender equality, 2) freedom of thought, 3) human rights abuses, 4) launch a campaign.

    Cevabı göster

    1) gender equality: cinsiyet eşitliği, 2) freedom of thought: düşünce özgürlüğü, 3) human rights abuses: insan hakları ihlalleri, 4) launch a campaign: kampanya başlatmak.

  2. Örnek 2İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi'nde (Universal Declaration of Human Rights) yer alan 'Everyone is innocent until proven guilty.' ilkesinin anlamını açıklayınız.

    Cevabı göster

    Bu cümle 'Suçluluğu kanıtlanana kadar herkes masumdur.' anlamına gelir ve adil yargılanma hakkı (right to a fair and public trial) kapsamında masumiyet karinesini ifade eder.

  3. Örnek 3Aşağıdaki iki öneri cümlesinde parantez içindeki fiillerin doğru biçimlerini (V1 veya V-ing) yazarak nedenini açıklayınız: 1) I suggest __________ (help) dig more wells in rural areas. 2) Why don't we __________ (contact) charity organizations?

    Cevabı göster

    1) 'I suggest' yapısından sonra fiil '-ing' (gerund) eki aldığı için 'helping' yazılmalıdır: 'I suggest helping dig more wells...'. 2) 'Why don't we' yapısından sonra fiil yalın (V1) kullanıldığı için 'contact' yazılmalıdır: 'Why don't we contact charity organizations?'.

  4. Örnek 4Kitaplara erişimi olmayan dezavantajlı çocuklar için 'Let's' ve 'How about' kalıplarını kullanarak iki farklı öneri cümlesi kurunuz.

    Cevabı göster

    1) Let's + V1: 'Let's launch a book donation campaign.' (Haydi bir kitap bağışı kampanyası başlatalım.) 2) How about + V-ing: 'How about raising money for them to buy new books?' (Yeni kitaplar almaları için para toplamaya ne dersin?)

  5. Örnek 5Bir tartışmacı makalenin (argumentative essay) 'Introduction' (Giriş) ve 'Conclusion' (Sonuç) paragraflarının temel işlevleri nelerdir?

    Cevabı göster

    1) Introduction (Giriş): Konuyla ilgili genel arka plan bilgisini (background) verir ve yazarın savunduğu ana fikri belirten tez cümlesini (thesis statement) sunar. 2) Conclusion (Sonuç): 'In conclusion' bağlacıyla başlar, makaledeki ana argümanları özetler ve tez cümlesini farklı kelimelerle yeniden ifade eder (restates the opinion).

  6. Örnek 6Tartışmacı makalede 3. gelişme paragrafında (Third Body Paragraph) yer alan 'counterpoint' ve 'rebutting' kavramları ne anlama gelir?

    Cevabı göster

    'Counterpoint' (karşı görüş), yazarın savunduğu teze karşıt olan kişilerin ileri sürdüğü iddiadır (örneğin 'On the other hand, some people argue that charity events require a lot of effort'). 'Rebutting' (çürütme) ise yazarın bu karşıt iddiayı kanıtlarla çürütüp kendi tezinin üstünlüğünü göstermesidir.

Etkinlikler

Soruları çözün; her cevaptan sonra doğru mu yanlış mı olduğunu hemen göreceksiniz.

  1. 1Many children in impoverished regions are deprived of storybooks. __________ launching a book donation campaign at our school?

  2. 2Villagers have to carry buckets of water for miles every day. I suggest __________ more wells in the region so that they can access clean water easily.

  3. 3According to the Universal Declaration of Human Rights, everyone is considered __________ until proven guilty in a fair and public trial.

  4. 4In which part of an argumentative essay does the writer state the opposing view (counterpoint) using 'On the other hand' and then refute (rebut) it?

  5. 5Aşağıdaki ifadelerin doğru (D) ya da yanlış (Y) olduğunu belirleyiniz.

    • 'Why don't we contact charity organizations and ask for help?' cümlesi dil bilgisi açısından doğru bir öneri cümlesidir.
    • 'Human rights abuses' ifadesi Türkçede 'insan hakları ihlalleri' anlamına gelir.
    • 'Let's' öneri kalıbından sonra gelen fiil daima '-ing' eki alır.
    • Tartışmacı bir makalenin (argumentative essay) giriş paragrafında yer alan ana sav cümlesine 'thesis statement' denir.
    • 'In conclusion' bağlacı bir makalenin en başında, giriş paragrafının ilk cümlesinde kullanılır.

  6. 6Aşağıdaki İngilizce kavramları ve makale bölümlerini açıklamalarıyla eşleştiriniz.

    Soldan bir öğeye, sonra sağdaki eşine dokunun.

  7. 7Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerleri uygun kavramlarla tamamlayınız.

    1. According to the Universal Declaration of Human Rights, we are all born free and in dignity.
    2. Why don't we charity events to help disadvantaged people in our neighborhood?
    3. How about people's awareness about workers' rights on social media?
    4. In the third body paragraph, the writer uses 'On the other ' to introduce the counterpoint.
    5. Everyone has the to life, freedom, safety, and education.

  8. 8'Why Are Charity Events Good to Help the Disadvantaged?' başlıklı bir tartışmacı makalenin (argumentative essay) 4 temel bölümünü (Introduction, Body 1-2, Body 3, Conclusion) ve her bölümde hangi içerik ve bağlaçların kullanıldığını adım adım açıklayınız.

Kısaca

  • İnsan hakları temasının temel eşdizimlilikleri: gender equality (cinsiyet eşitliği), freedom of thought (düşünce özgürlüğü), the right to seek help (yardım arama hakkı), workers' rights (işçi hakları), disadvantaged groups (dezavantajlı gruplar), launch a campaign (kampanya başlatmak) ve human rights abuses (insan hakları ihlalleri).
  • İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi'ne (Universal Declaration of Human Rights) göre herkes özgür ve eşit doğar; yaşama, özgürlük, güvenlik, adil yargılanma, mahremiyet ve eğitim hakkına sahiptir ve suçluluğu kanıtlanana kadar masumdur.
  • Dezavantajlı grupların sorunlarını çözmek için arranging charity events, raising people's awareness, applying to officials, finding sponsors for funding ve launching a book donation campaign gibi çözümler uygulanır.
  • Öneri (suggestion) yapılarında 'Why don't we + V1?', 'Let's + V1' ve 'We should / ought to + V1' yalın fiil alırken; 'I suggest + V-ing' ve 'How about / What about + V-ing?' yapıları -ing eki alır.
  • Tartışmacı makale (argumentative essay); Introduction (background + thesis statement), Body 1-2 (supporting arguments), Body 3 ('On the other hand' + counterpoint & rebutting) ve Conclusion ('In conclusion' + restating the opinion) bölümlerinden oluşur.

Bu dersin öteki kaynakları