Peygamber Efendimizin (s.a.v.) Mekke'den Medine'ye hicreti (الْهِجْرَةُ النَّبَوِيَّةُ), İslam tarihinde baskı döneminin sona erip özgür bir toplum ve devlet düzeninin kurulduğu dönüm noktasıdır. Mesleki Arapça dersimizin bu bölümünde; Hicret sonrasında Medine'de gerçekleştirilen kurumsal adımları (Mescid-i Nebevî, Muâhât ve Medine Sözleşmesi), Medine'yi korumak için yapılan Bedir, Uhud ve Hendek gazvelerini Arapça siyer metinleri, konuşma kalıpları ve sülâsî mezîd fiil yapılarıyla inceliyoruz.
Medine'de İlk Adımlar: Mescid-i Nebevî ve Muâhât (Kardeşleştirme)
Hz. Peygamber (s.a.v.) Medine'ye (الْمَدِينَةُ الْمُنَوَّرَةُ) ulaştığında İslam toplumunu inşa etmek için üç temel adım atmıştır. İlk olarak bütün Müslümanların omuz omuza çalışmasıyla Mescid-i Nebevî'nin inşası (بِنَاءُ الْمَسْجِدِ النَّبَوِيِّ) gerçekleştirilmiştir. Mescidin bitişiğine kimsesiz ve ilim tahsil eden sahabiler için Suffe (الصُّفَّةُ) adıyla İslam'ın ilk yatılı eğitim merkezi kurulmuştur.
İkinci büyük adım olarak Mekkeli Muhacirler (الْمُهَاجِرُونَ) ile Medineli Ensar (الْأَنْصَارُ) arasında kardeşleştirme (الْمُؤَاخَاةُ بَيْنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالْأَنْصَارِ) ilan edilmiştir. Arapçada آخَى النَّبِيُّ بَيْنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالْأَنْصَارِ ('Peygamber, Muhacirler ile Ensar'ı birbirine kardeş yaptı') cümlesiyle ifade edilen bu uygulama sayesinde kabilecilik (الْعَصَبِيَّةُ الْقَبَلِيَّةُ) sona ermiş, îsâr ve yardımlaşmaya (التَّعَاوُنُ وَالتَّكَافُلُ) dayalı örnek bir İslam toplumu doğmuştur.
| Arapça Terim | Okunuşu | Türkçe Karşılığı ve İşlevi |
|---|---|---|
| بِنَاءُ الْمَسْجِدِ النَّبَوِيِّ | Binâü'l-Mescidi'n-Nebevî | Mescid-i Nebevî'nin inşası (ibadet, ilim ve yönetim merkezi) |
| الْمُهَاجِرُونَ وَالْأَنْصَارُ | El-Muhâcirûne ve'l-Ensâr | Mekke'den hicret edenler ve onlara yardım eden Medineliler |
| الْمُؤَاخَاةُ | El-Muâhât | Muhacirler ile Ensar arasında kurulan iman ve mal kardeşliği |
| أَصْحَابُ الصُّفَّةِ | Ashâb-ı Suffe | Mescid-i Nebevî'deki eğitim odasında yetişen ilim ehli sahabiler |
Medine Sözleşmesi (Vesîkatü'l-Medîne) ve Vatandaşlık Hukuku
Medine'de toplumsal barışı ve siyasi birliği sağlamak amacıyla Hz. Peygamber'in attığı üçüncü stratejik adım, şehirde yaşayan Müslümanlar, Yahudi kabileleri ve diğer Arap topluluklarıyla Medine Sözleşmesi'ni (وَثِيقَةُ الْمَدِينَةِ veya الصَّحِيفَةُ) imzalamak olmuştur. Arapça siyer kaynaklarında أَوَّلُ دُسْتُورٍ مَكْتُوبٍ فِي التَّارِيخِ ('tarihteki ilk yazılı anayasa') olarak nitelendirilen bu belge, hak ve sorumlulukları açıkça belirlemiştir.
Sözleşmenin temel maddelerine (بُنُودُ الْوَثِيقَةِ) göre; Medine'de yaşayan tüm unsurlar dış tehditlere karşı tek bir toplum (أُمَّةٌ وَاحِدَةٌ) oluşturur, herkes kendi dininde özgürdür (حُرِّيَّةُ الدِّينِ وَالْعَقِيدَةِ), şehre dışarıdan bir saldırı olduğunda Medine birlikte savunulacaktır (الدِّفَاعُ الْمُشْتَرَكُ عَنِ الْمَدِينَةِ) ve zalime yardım edilmeyip mazlum korunacaktır (نُصْرَةُ الْمَظْلُومِ). Şehirdeki gruplar arasında çıkacak her türlü ihtilafta ise en üst yargı mercii (الْمَرْجِعِيَّةُ الْعُلْيَا) Allah ve O'nun Resulü Hz. Muhammed (s.a.v.) olarak kabul edilmiştir.
Hicret Sonrası Savunma Savaşları: Bedir, Uhud ve Hendek Gazveleri
Mekkeli müşriklerin Müslümanların Medine'deki varlığını ortadan kaldırmak için yaptıkları saldırılara karşı Hz. Peygamber'in bizzat komuta ettiği savunma seferlerine gazve (غَزْوَةٌ / çoğulu غَزَوَاتٌ) denir. Hicretin 2. yılında (624) gerçekleşen Bedir Gazvesi (غَزْوَةُ بَدْرٍ الْكُبْرَى), Müslümanların sayıca az olmalarına rağmen Allah'ın yardımı ve sağlam stratejiyle kazandıkları ilk büyük zaferdir (أَوَّلُ نَصْرٍ عَظِيمٍ لِلْمُسْلِمِينَ). Bu gazvede esir alınan müşriklerin on Müslüman çocuğa okuma-yazma öğretmesi karşılığında serbest bırakılması (تَعْلِيمُ الْقِرَاءَةِ وَالْكِتَابَةِ) İslam'ın ilme verdiği önemi gösterir.
Hicretin 3. yılında (625) meydana gelen Uhud Gazvesi (غَزْوَةُ أُحُدٍ), başlangıçta Müslümanların üstünlüğüyle sürerken Okçular Tepesi'ndeki (جَبَلُ الرُّمَاةِ) nöbetçilerin yerlerini terk etmesi nedeniyle ağır bir imtihana dönüşmüş; Hz. Hamza (حَمْزَةُ بْنُ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ) ve Mus'ab bin Umeyr şehit düşmüştür. Hicretin 5. yılında (627) müşriklerin ve müttefik kabilelerin Medine'yi kuşattığı Hendek (Ahzâb) Gazvesi'nde (غَزْوَةُ الْخَنْدَقِ / الْأَحْزَابِ) ise Hz. Peygamber ashabıyla istişare etmiş (الشُّورَى) ve Selman-ı Farisi'nin (سَلْمَانُ الْفَارِسِيُّ) önerisiyle şehrin kuzeyine hendek kazılarak (حَفْرُ الْخَنْدَقِ) kuşatma başarıyla püskürtülmüştür.
| Gazvenin Arapça Adı | Hicri / Miladi Yılı | Önemli Kavram ve Şahsiyet | Tarihsel Sonucu |
|---|---|---|---|
| غَزْوَةُ بَدْرٍ | Hicri 2 / 624 | يَوْمُ الْفُرْقَانِ (Furkan Günü) | Müslümanların ilk askeri zaferi; esirlerin okuma-yazma öğretmesi |
| غَزْوَةُ أُحُدٍ | Hicri 3 / 625 | جَبَلُ الرُّمَاةِ (Okçular Tepesi), Hz. Hamza | Komutanın emrine itaatin ve disiplinin hayati öneminin anlaşılması |
| غَزْوَةُ الْخَنْدَقِ | Hicri 5 / 627 | سَلْمَانُ الْفَارِسِيُّ (Selman-ı Farisi) | İstişare ile hendek kazılması ve müşriklerin son saldırısının kırılması |
Mesleki Arapça Konuşma ve Münazara Kalıpları
Mesleki Arapça dersinde siyer konularını sözlü ve yazılı olarak ifade ederken emir ve yönlendirme kalıpları sıkça kullanılır. Bir konu hakkında bilgi vermemiz istendiğinde تَحَدَّثْ عَنْ... ('... hakkında konuş / bahset'), bir konuyu arkadaşımızla karşılıklı değerlendirmemiz istendiğinde نَاقِشْ مَعَ زَمِيلِكَ... ('arkadaşınla ... konusunu tartış / müzakere et') ve kişisel değerlendirmemizi sunarken بَيِّنْ رَأْيَكَ فِي... ('... hakkındaki görüşünü açıkla') ifadeleri yer alır.
Bu yönergelere cevap verirken söze فِي رَأْيِي ('bana göre'), مِنْ وِجْهَةِ نَظَرِي ('benim bakış açıma göre') veya أَعْتَقِدُ أَنَّ ('inanıyorum / düşünüyorum ki') kalıplarıyla başlanır. Tarihsel olayların nedenlerini açıklarken مِنْ أَهَمِّ أَسْبَابِ... ('...nın en önemli sebeplerinden biri'), sonuçlarını sıralarken ise مِنْ أَهَمِّ نَتَائِجِ... ('...nın en önemli sonuçlarından biri') yapıları kullanılır.
Dil Bilgisi (Kavâid): Siyer Metinlerinde Sülâsî Mezîd Fiiller
Medine dönemi Arapça siyer metinlerinde geçen temel kavramların büyük çoğunluğu, üç harfli kök fiillere harf eklenerek türetilen sülâsî mezîd fiiller (الْأَفْعَالُ الْمَزِيدَةُ) ve bunların mastar/ism-i fail kalıplarıdır. Örneğin karşılıklı yapılan eylemleri (işteşlik / müşareket) bildiren müfâale babı (فَاعَلَ - يُفَاعِلُ - مُفَاعَلَةٌ) bu konunun merkezindedir: هَاجَرَ (hicret etti - ism-i faili مُهَاجِر), آخَى (kardeş yaptı - mastarı مُؤَاخَاة), دَافَعَ (savundu - mastarı مُدَافَعَة / دِفَاع) ve نَاقَشَ (tartıştı - emri نَاقِشْ).
Diğer yandan geçişlilik kazandıran if'âl babı (أَفْعَلَ - يُفْعِلُ - إِفْعَالٌ: örneğin أَسْلَمَ Müslüman oldu, أَنْصَرَ / نَصَرَ yardım etti), çokluk ve pekiştirme bildiren tef'îl babı (فَعَّلَ - يُفَعِّلُ - تَفْعِيلٌ: örneğin عَلَّمَ öğretti, mastarı تَعْلِيم), dönüşlülük bildiren tefe'ul babı (تَفَعَّلَ - يَتَفَعَّلُ - تَفَعُّلٌ: örneğin تَحَدَّثَ konuştu, emri تَحَدَّثْ) ve ifti'âl babı (اِفْتَعَلَ - يَفْتَعِلُ - اِفْتِعَالٌ: örneğin اِنْتَصَرَ zafer kazandı, اِجْتَمَعَ toplandı) cümle çözümlemelerinde dikkatle tanınmalıdır.
| Fiil Babı (Vezni) | Mazi ve Muzari Örneği | Mastar Biçimi | Ünite Metnindeki Anlamı |
|---|---|---|---|
| Müfâale (فَاعَلَ) | هَاجَرَ - يُهَاجِرُ | مُهَاجَرَةٌ / هِجْرَةٌ | Hicret etmek (İsm-i faili: مُهَاجِرٌ) |
| Müfâale (فَاعَلَ) | دَافَعَ - يُدَافِعُ | دِفَاعٌ / مُدَافَعَةٌ | Savunmak, müdafaa etmek |
| Tef'îl (فَعَّلَ) | عَلَّمَ - يُعَلِّمُ | تَعْلِيمٌ | Öğretmek (Bedir esirlerinin okuma-yazma öğretmesi) |
| Tefe'ul (تَفَعَّلَ) | تَحَدَّثَ - يَتَحَدَّثُ | تَحَدُّثٌ | Konuşmak, bahsetmek (Emri: تَحَدَّثْ) |
| İfti'âl (اِفْتَعَلَ) | اِنْتَصَرَ - يَنْتَصِرُ | اِنْتِصَارٌ | Zafer kazanmak, galip gelmek |
Hudeybiye Barışı, Mekke'nin Fethi ve Ünite Sentezi
Hendek savunmasından sonra Hicretin 6. yılında (628) imzalanan Hudeybiye Barış Antlaşması (صُلْحُ الْحُدَيْبِيَةِ), Kur'an-ı Kerim'de 'apaçık bir fetih' (فَتْحًا مُبِينًا) olarak nitelendirilmiştir. Barış ortamında İslam hızla yayılmış, komşu hükümdarlara İslam'a davet mektupları (رَسَائِلُ النَّبِيِّ إِلَى الْمُلُوكِ) gönderilmiştir.
Müşriklerin antlaşmayı bozması üzerine Hicretin 8. yılında (630) gerçekleşen Mekke'nin Fethi (فَتْحُ مَكَّةَ) ise kan dökülmeden tamamlanmış, Kâbe putlardan temizlenmiş ve Hz. Peygamber kendilerine yıllarca eziyet eden Mekkelilere genel af (الْعَفْوُ الْعَامُّ) ilan ederek اِذْهَبُوا فَأَنْتُمُ الطُّلَقَاءُ ('Gidiniz, hepiniz serbestsiniz') buyurmuştur. Böylece Hicret sonrası Medine dönemi; ilim, kardeşlik, hukuk, meşru savunma ve fetih sonrasında bile eşsiz bir merhamet ahlakıyla taçlanmıştır.
Örnekler
Örnek 1Aşağıdaki Arapça cümleyi Türkçeye tercüme ediniz ve cümlede geçen temel siyer kavramlarını açıklayınız: بَعْدَ الْهِجْرَةِ، بَنَى النَّبِيُّ الْمَسْجِدَ النَّبَوِيَّ، وَآخَى بَيْنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالْأَنْصَارِ، وَكَتَبَ وَثِيقَةَ الْمَدِينَةِ.
Cevabı göster
Türkçe Tercümesi: 'Hicretten sonra Peygamber (s.a.v.) Mescid-i Nebevî'yi inşa etti, Muhacirler ile Ensar'ı birbirine kardeş yaptı ve Medine Sözleşmesi'ni (Vesikasını) yazdırdı.' Cümlede geçen üç temel kavram; Medine'de İslam toplumunun temelini oluşturan Mescid-i Nebevî (الْمَسْجِدُ النَّبَوِيُّ), kardeşleştirme uygulaması (الْمُؤَاخَاةُ) ve ilk yazılı toplumsal sözleşme olan Medine Vesikası'dır (وَثِيقَةُ الْمَدِينَةِ).
Örnek 2Arapça siyer terminolojisinde الْغَزْوَةُ (el-gazve) ile السَّرِيَّةُ (es-seriyye) kavramları arasındaki farkı açıklayarak üç büyük gazvenin Arapça isimlerini yazınız.
Cevabı göster
الْغَزْوَةُ (Gazve), Hz. Peygamber'in (s.a.v.) bizzat ordunun başında komutan olarak katıldığı seferlerdir. السَّرِيَّةُ (Seriyye) ise Hz. Peygamber'in bizzat katılmayıp sahabeden bir komutan görevlendirerek gönderdiği birliklerdir. Hicret sonrası gerçekleşen üç büyük savunma gazvesi şunlardır: 1) غَزْوَةُ بَدْرٍ (Bedir Gazvesi), 2) غَزْوَةُ أُحُدٍ (Uhud Gazvesi), 3) غَزْوَةُ الْخَنْدَقِ (Hendek / Ahzâb Gazvesi).
Örnek 3Aşağıdaki Arapça soruyu metin bilgisine göre Arapça ve Türkçe olarak cevaplayınız: بِمَاذَا أَشَارَ سَلْمَانُ الْفَارِسِيُّ عَلَى النَّبِيِّ فِي غَزْوَةِ الْأَحْزَابِ؟ (Selman-ı Farisi, Ahzâb Gazvesi'nde Peygamber'e ne önerdi?)
Cevabı göster
Arapça Cevap: أَشَارَ سَلْمَانُ الْفَارِسِيُّ عَلَى النَّبِيِّ بِحَفْرِ الْخَنْدَقِ حَوْلَ الْمَدِينَةِ لِلدِّفَاعِ عَنْهَا. Türkçe Anlamı: 'Selman-ı Farisi, şehri savunmak amacıyla Medine'nin etrafına hendek kazılmasını (حَفْرُ الْخَنْدَقِ) Peygamber Efendimize önerdi.'
Örnek 4Medine Sözleşmesi'nin (وَثِيقَةُ الْمَدِينَةِ) maddelerini anlatan aşağıdaki Arapça ifadelerin Türkçe anlamlarını yazınız: 1) أُمَّةٌ وَاحِدَةٌ 2) حُرِّيَّةُ الدِّينِ 3) الدِّفَاعُ الْمُشْتَرَكُ
Cevabı göster
1) أُمَّةٌ وَاحِدَةٌ (Ümmetün vâhide): Tek bir siyasi toplum / millet (Medine'deki unsurların diğer insanlara karşı tek bir vatandaşlık çatısı oluşturması). 2) حُرِّيَّةُ الدِّينِ (Hurriyyetü'd-dîn): Din ve inanç özgürlüğü (her grubun kendi dinini serbestçe yaşaması). 3) الدِّفَاعُ الْمُشْتَرَكُ (Ed-difâü'l-müşterek): Ortak savunma (Medine'ye yapılacak dış saldırılara karşı şehrin birlikte savunulması).
Örnek 5Siyer metinlerinde geçen تَحَدَّثْ عَنْ ve نَاقِشْ emir fiillerinin mazi (geçmiş zaman) köklerini, hangi sülâsî mezîd babdan geldiklerini ve Türkçe anlamlarını açıklayınız.
Cevabı göster
1) تَحَدَّثْ عَنْ (Hakkında konuş / bahset): Mazi kökü تَحَدَّثَ olup beşi harfli تَفَعَّلَ (tefe'ul) babından sülâsî mezîd bir fiildir; daima عَنْ harf-i ceri ile kullanılır. 2) نَاقِشْ (Tartış / müzakere et): Mazi kökü نَاقَشَ olup dört harfli فَاعَلَ (müfâale) babından işteş (karşılıklı yapılan) bir mezîd fiildir.
Örnek 6Bedir Gazvesi sonrasında esir alınan Mekkeli müşriklere uygulanan فِدَاءُ الْأَسْرَى بِتَعْلِيمِ الْقِرَاءَةِ وَالْكِتَابَةِ uygulamasının anlamını ve önemini açıklayınız.
Cevabı göster
İfadenin anlamı: 'Esirlerin okuma ve yazma öğretmeleri karşılığında fidye ödeyerek (serbest) bırakılması' demektir. Maddi gücü olmayan ancak okuryazar olan her bir Bedir esiri, Medineli on Müslüman çocuğa okuma ve yazma öğrettiğinde özgürlüğüne kavuşmuştur. Bu uygulama İslam'ın savaş şartlarında dahi ilme, okuryazarlığa ve eğitime verdiği eşsiz değeri kanıtlar.
Kavram Kartları
1 / 8
Karta dokunarak arka yüzündeki açıklamayı görün; yön tuşlarıyla kartlar arasında geçiş yapın.
Etkinlikler
Soruları çözün; her cevaptan sonra doğru mu yanlış mı olduğunu hemen göreceksiniz.
1Hz. Peygamber'in (s.a.v.) Medine'ye hicret ettikten sonra Mekkeli Muhacirler ile Medineli Ensar arasında kurduğu kardeşlik hukukunu ifade eden Arapça kavram aşağıdakilerden hangisidir?
آخَى (kardeş yaptı) fiilinin mastarı olan الْمُؤَاخَاةُ (el-muâhât), Muhacirler ile Ensar arasında kurulan İslam kardeşliğini ifade eder.
2Medine'de yaşayan Müslümanlar, Yahudiler ve diğer kabileler arasında toplumsal barışı, inanç özgürlüğünü ve şehrin ortak savunmasını güvence altına almak için imzalanan yazılı belgenin Arapça adı aşağıdakilerden hangisidir?
Hicret sonrasında Medine'de toplumsal düzeni ve vatandaşlık hukukunu belirleyen anayasal belge وَثِيقَةُ الْمَدِينَةِ (Medine Vesikası / Sözleşmesi) olarak adlandırılır.
3Aşağıdaki Arapça cümlede boş bırakılan yere tarihî bilgiye göre hangi gazvenin adı gelmelidir? اِسْتَشْهَدَ حَمْزَةُ بْنُ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ (رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ) فِي ___ سَنَةَ ثَلَاثٍ لِلْهِجْرَةِ.
Hz. Peygamber'in amcası ve 'Şehitlerin Efendisi' Hz. Hamza, Hicretin 3. yılında gerçekleşen Uhud Gazvesi'nde (غَزْوَةِ أُحُدٍ) şehit olmuştur.
4Mesleki Arapça konuşma etkinliklerinde kullanılan نَاقِشْ مَعَ زَمِيلِكَ نَتَائِجَ الْهِجْرَةِ yönergesinin Türkçe karşılığı aşağıdakilerden hangisidir?
نَاقِشْ مَعَ زَمِيلِكَ 'arkadaşınla müzakere et / tartış', نَتَائِجَ الْهِجْرَةِ ise 'Hicretin sonuçlarını' demektir.
5Aşağıdaki ifadelerin Peygamberimizin Hicret sonrası hayatı ve Arapça dil kurallarına göre doğru (D) ya da yanlış (Y) olduğunu belirleyiniz.
- Hz. Peygamber'in bizzat ordunun başında katıldığı seferlere الْغَزْوَةُ (el-gazve), komutan görevlendirerek gönderdiği birliklere ise السَّرِيَّةُ (es-seriyye) denir.
Siyer ilminde gazve ve seriyye ayrımı Hz. Peygamber'in sefere bizzat katılıp katılmamasına göre yapılır.
- Bedir Gazvesi Kur'an-ı Kerim'de hak ile batılın ayrıldığı gün anlamında يَوْمُ الْفُرْقَانِ (Yevmü'l-Furkan) olarak adlandırılmıştır.
Enfâl Suresi 41. ayette Bedir günü Yevmü'l-Furkan olarak nitelendirilmiştir.
- Medine etrafına hendek kazılması (حَفْرُ الْخَنْدَقِ) fikri Bedir Gazvesi sırasında uygulanmıştır.
Hendek kazılması Selman-ı Farisi'nin önerisiyle Hicretin 5. yılındaki Hendek (Ahzâb) Gazvesi'nde uygulanmıştır.
- تَحَدَّثَ (konuştu) fiili sülâsî mezîd fiillerden olup bir konu hakkında konuşmak anlamında عَنْ harf-i ceri ile (تَحَدَّثَ عَنْ) kullanılır.
تَحَدَّثَ عَنْ kalıbı '... hakkında konuştu / bahsetti' anlamına gelir.
- Medine Sözleşmesi'nde (وَثِيقَةُ الْمَدِينَةِ) gayrimüslimlerin din ve inanç özgürlüğü tamamen yasaklanmıştır.
Tam tersine, Medine Sözleşmesi'nde Yahudilerin ve diğer unsurların din ve vicdan özgürlüğü güvence altına alınmıştır.
- Hz. Peygamber'in bizzat ordunun başında katıldığı seferlere الْغَزْوَةُ (el-gazve), komutan görevlendirerek gönderdiği birliklere ise السَّرِيَّةُ (es-seriyye) denir.
6Aşağıdaki Arapça siyer kavramlarını Türkçe karşılıkları ve açıklamalarıyla eşleştiriniz.
Soldan bir öğeye, sonra sağdaki eşine dokunun.
7Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerleri verilen kelimelerden uygun olanlarıyla tamamlayınız.
- Muhacirler ile Ensar arasında kurulan İslam kardeşliğine Arapçada (el-muâhât) adı verilir.
- Medine'de farklı inanç gruplarıyla imzalanan ilk yazılı anayasal metne الْمَدِينَةِ (Vesîkatü'l-Medîne) denir.
- Hicretin 2. yılında gerçekleşen ve esirlerin okuma-yazma öğreterek serbest kaldığı ilk büyük zafer غَزْوَةُ (Bedir Gazvesi)'dir.
- Okçular Tepesi'nin terk edilmesiyle önemli bir ders alınan ve Hz. Hamza'nın şehit olduğu savaş غَزْوَةُ (Uhud Gazvesi)'dir.
- Selman-ı Farisi'nin istişaredeki önerisiyle şehrin etrafına hendek kazılan savunma savaşı غَزْوَةُ (Hendek Gazvesi)'dir.
Önce bütün boşlukları doldurun.
8تَحَدَّثْ عَنْ أَهَمِّ الْأَعْمَالِ الَّتِي قَامَ بِهَا الرَّسُولُ بَعْدَ الْهِجْرَةِ إِلَى الْمَدِينَةِ (Resulullah'ın Medine'ye hicretten sonra yaptığı en önemli işler hakkında konuş) yönergesine; Mescid-i Nebevî, Muâhât, Medine Sözleşmesi ve savunma gazvelerini içeren Arapça cümlelerle ve Türkçe açıklamasıyla cevap veriniz.
1. ipucu: أَوَّلًا، ثَانِيًا، ثَالِثًا، وَأَخِيرًا sıralama ifadelerini kullanarak metni yapılandırınız.
2. ipucu: Mescid-i Nebevî (الْمَسْجِدُ النَّبَوِيُّ), Muâhât (الْمُؤَاخَاةُ) ve Medine Sözleşmesi (وَثِيقَةُ الْمَدِينَةِ) terimlerini cümle içinde kullanınız.
3. ipucu: Son bölümde Bedir, Uhud ve Hendek gazvelerinin savunma (الدِّفَاعُ) amacını belirtiniz.
Cevap: Arapça Anlatım: فِي رَأْيِي، قَامَ الرَّسُولُ بَعْدَ الْهِجْرَةِ بِأَعْمَالٍ عَظِيمَةٍ لِتَأْسِيسِ الدَّوْلَةِ الْإِسْلَامِيَّةِ. أَوَّلًا: بَنَى الْمَسْجِدَ النَّبَوِيَّ وَالصُّفَّةَ لِلْعِبَادَةِ وَالْعِلْمِ. ثَانِيًا: آخَى بَيْنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالْأَنْصَارِ لِتَحْقِيقِ التَّكَافُلِ الْاجْتِمَاعِيِّ. ثَالِثًا: كَتَبَ وَثِيقَةَ الْمَدِينَةِ لِضَمَانِ الْعَدْلِ وَحُرِّيَّةِ الدِّينِ. وَأَخِيرًا: دَافَعَ عَنِ الْمَدِينَةِ فِي غَزَوَاتِ بَدْرٍ وَأُحُدٍ وَالْخَنْدَقِ. Türkçe Açıklaması: 'Bana göre Resulullah (s.a.v.) hicretten sonra İslam devletini kurmak için büyük işler gerçekleştirdi. İlk olarak; ibadet ve ilim için Mescid-i Nebevî'yi ve Suffe'yi inşa etti. İkinci olarak; sosyal dayanışmayı sağlamak için Muhacirler ile Ensar'ı kardeş yaptı. Üçüncü olarak; adalet ve din özgürlüğünü güvenceye almak için Medine Sözleşmesi'ni yazdırdı. Son olarak ise Bedir, Uhud ve Hendek gazvelerinde Medine'yi savundu.'
Kısaca
- Hz. Peygamber (s.a.v.) Medine'ye hicretten (الْهِجْرَةُ النَّبَوِيَّةُ) sonra İslam toplumunu inşa etmek için Mescid-i Nebevî'yi inşa etmiş (بِنَاءُ الْمَسْجِدِ النَّبَوِيِّ) ve yanına ilim merkezi olan Suffe'yi kurmuştur.
- Mekkeli Muhacirler ile Medineli Ensar arasında kurulan kardeşlik (الْمُؤَاخَاةُ بَيْنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالْأَنْصَارِ) ile toplumsal yardımlaşma ve birlik sağlanmıştır.
- Medine Sözleşmesi (وَثِيقَةُ الْمَدِينَةِ), şehirdeki Müslümanlar, Yahudiler ve diğer kabileler arasında ortak vatandaşlık, din özgürlüğü (حُرِّيَّةُ الدِّينِ) ve ortak savunma (الدِّفَاعُ الْمُشْتَرَكُ) hukukunu kurmuştur.
- Hz. Peygamber'in bizzat komuta ettiği seferlere gazve (غَزْوَةٌ), komutan görevlendirerek gönderdiği birliklere ise seriyye (سَرِيَّةٌ) denir.
- Hicret sonrasında Medine'yi korumak için yapılan başlıca savunma savaşları; Bedir Gazvesi (غَزْوَةُ بَدْرٍ - 624), Uhud Gazvesi (غَزْوَةُ أُحُدٍ - 625) ve Hendek/Ahzâb Gazvesi'dir (غَزْوَةُ الْخَنْدَقِ - 627).
- Arapça siyer anlatımlarında تَحَدَّثْ عَنْ (hakkında konuş) ve نَاقِشْ مَعَ زَمِيلِكَ (arkadaşınla tartış) kalıpları ile müfâale, tef'îl, tefe'ul ve ifti'âl babındaki mezîd fiiller kullanılır.