İçeriğe geç

8. sınıf · İngilizce · 3. hafta (28 Eylül-2 Ekim 2026)

Davet Metinleri, Kabul–Ret ve Özür Dileyerek Gerekçe Bildirme

Friendship teması · Konu özeti

Etkinlikler
Bu hafta

Önceki derslerde arkadaşlık sözcüklerini, davet kalıplarını ve ret cevabına gerekçe eklemeyi öğrendin. Bu hafta aynı bilgileri bir okuma metninde, kısa konuşmalarda, e-postalarda ve davet kartında kullanarak ayrıntı yakalamayı çalışacaksın.

Metnin ana fikri ve kanıtları

Bir metne başlık seçerken tek bir cümleye değil, bütün metnin anlattığı konuya bakarsın. Carol, yazısında en yakın arkadaşı Lily’nin iyi yönlerini art arda sıralıyor. Okul hayatından ya da hobilerden söz edilmediği için en uygun başlık “Carol’s Best Friend” olur.

Metindeki her özellik bir davranışla desteklenir. Lily, Carol’ın yardıma ihtiyacı olduğunda arkasında durduğu ve sorun yaşadığında onu dinlediği için supportive (destekleyici) bir arkadaştır. Carol üzgünken onu neşelendirdiği için kind (iyi kalpli), gerçeği söylediği ve bir hata görünce uyardığı için honest (dürüst), sırları saklanabildiği için trustworthy (güvenilir) sayılır.

Anlaşıp hiç kavga etmeyen iki kişi için get on well (iyi geçinmek) denir. Kutudaki sözcüklerle cümle tamamlarken önce cümlenin anlattığı davranışı bul; bir sözcük hiçbir cümleye uymadığı için artar. Örneğin laid-back (rahat tavırlı) bu davranışlardan hiçbirini anlatmaz.

Davranıştan özelliğeDavranış (kanıt)Özellikhelps me when I need itsupportivecheers me up when I feel sadkindtells me the truthhonestkeeps my secretstrustworthywe never argueget on well

Konuşmalardan ayrıntı yakalama

Kısa bir konuşmayı dinlerken dört soruya cevap ara: kim kimi neye davet ediyor, davet kabul mü ret mi, bir gerekçe ya da yeni bir plan var mı, saat veya gün gibi ayrıntılar neler? Davet eden, “Would you like to …?” ya da “How about …?” diyen kişidir. Bu yüzden David, Bob’u akşam yemeğine çağırır ve Bob “Yes, why not?” diyerek kabul eder.

Jamie, Tanya’yı hafta sonu sinemaya davet eder; Tanya ödevi olduğu için reddeder, sonra başka bir zaman önerilir ve Tanya bunu kabul eder. Angel, Jenny’ye meyve suyu ikram eder; Jenny kız kardeşini eve götürmesi gerektiğinden reddeder, ardından yarın için bir yürüyüş planlanır. Thomas, John’u akşam bir konsere çağırır; John kabul eder ve ikisi saat 7’de buluşur.

Dinleme sonunda verilen ifadeler konuşmayla karşılaştırılır. Kişilerin yeri, saat ya da cevap değiştirilmişse ifade yanlıştır ve düzeltilmelidir. Fotoğraf eşleştirmelerinde de tanımlar işe yarar: go for a walk keyif için yürümektir, concert müzisyenlerin ya da şarkıcıların sunduğu müzik gösterisidir.

Dört konuşma, dört sonuçDavid → Bob · dinnerCevap: “Yes, why not?”KabulJamie → Tanya · cinema, weekendGerekçe: ödev · sonra başka zamanRetAngel → Jenny · fruit juiceGerekçe: kız kardeşini eve götürmek · sonra yarınRetThomas → John · concertCevap: kabul · buluşma saati 7 p.m.Kabul

Teklif, kabul ve ret

Teklif konuşmalarındaki cümleler çoğunlukla üç işten birini yapar: teklif eder (offering), kabul eder (accepting) ya da reddeder (refusing). “Why don’t we cook dinner together?” teklif, “Yeah, why not?” kabul, “I’m afraid, I can’t.” ise reddetme cümlesidir. “Are you busy this evening?” sorusu ise henüz teklif değildir; kişinin uygun olup olmadığını öğrenir.

Teklif çoğu zaman bir ihtiyaçtan doğar. Arkadaşın aç ise “What about eating something?”, sıkılıyorsa “How about watching a film?”, yorgunsa “Let’s have a rest!” denir. Boş bir öğleden sonranız varsa “Shall we play tennis?” demek de uygundur.

Cevap, teklifin türüne uymalıdır. Bir etkinlik teklifine “No, thanks. I’m full.” demek yerinde olmaz; bu cevap yiyecek ikramı için kullanılır. Etkinlik teklifini kabul etmek için “Sure, it sounds good.” ya da “Yeah, why not?” gibi cevaplar seçilir.

Duruma uygun öneriArkadaşın açWhat about eating something?What about + fiil-ingSıkılıyorsunHow about watching a film?How about + fiil-ingYorgunsunLet’s have a rest!Let’s + yalın fiilBoş öğleden sonraShall we play tennis?Shall we + yalın fiil

Davet e-postasından bilgi çıkarma

Bir davet e-postasında selamdan sonra etkinlik anlatılır, varsa gün ve saat bilgisi verilir, ardından davet sorusu gelir; mesaj gönderenin adıyla biter. Betty, Sarah ile birlikte Linda için cumartesi günü bir doğum günü partisi düzenlediğini Megan’a yazar; parti saat 6’da başlar ve davet “Would you like to …?” kalıbıyla yapılır. Bob, Tim’e yarın bowling’e gitmeyi önerirken önce müsait olup olmadığını sorar.

Soruyu cevaplarken önce soru sözcüğüne bak: who kişiyi, what time saati, when günü ya da zamanı sorar. Evet–hayır sorularında e-postadaki öneriyi bul ve gönderenin ne istediğine göre cevap ver.

E-postada it gibi sözcükler, aynı şeyi yeniden söylemeden ona işaret eder. Debbie, Sally’ye yeni bir filmden söz eder ve “watching it together” der; burada it, yeni filmin yerini tutar. Cümleyi okurken it’in hangi sözcüğe karşılık geldiğini bulursan anlam netleşir.

Davet e-postasının parçalarıHi Tim,SelamlamaWe have a picnic on Sunday at ten.Etkinlik, gün, saatWould you like to join us?Davet sorusuLove, ElaKapanış, gönderen

Davet kartı ve katılamama cevabı

Bir davet kartında etkinlik, tarih, saat, yer ve giyim bilgisi bulunur; alttaki not da cevabın nereye gönderileceğini söyler. Mandy’nin doğum günü kartında parti 21 Mayıs’ta, 7:30 p.m.’de yapılır ve giyim tarzı casual (günlük, rahat) olarak yazılmıştır.

Katılamayacaksan cevap e-postasında üç parça bulunur: özür, katılamadığını bildiren cümle ve gerekçe. Örneğin “I’m sorry, I can’t come on 21st May because I have an exam the next day.” cümlesi üçünü de taşır. Tarih ve saat kartta nasıl yazıyorsa cevapta da öyle anılmalıdır.

Gerekçe, reddi desteklemelidir. “I can’t come because I have a test.” mantıklıdır; “I can’t come because I love parties.” ise katılmama kararına neden olmaz. Bir durumu konuşarak anlatırken de aynı sıra kullanılır: önce olay, sonra davet, ardından katılamama kararı ve nedeni.

Kısa tepkiler, arkadaşlık sözcükleri ve kendini yoklama

Buddy ve mate, arkadaş anlamında kullanılan günlük sözcüklerdir. Best friend en yakın arkadaşı, trust güvenmeyi, support destek olmayı, share paylaşmayı, secret sırrı anlatır. Dinlediğin konuşmalarda planı onaylamak için kısa “Cool.” tepkisi de kullanılır; bu tepki “güzel, olur” demektir.

Haftanın sonunda kendine şu soruları sorabilirsin: Arkadaşlık metnini anlıyor muyum? Basit sorular sorup gerekçe verebiliyor muyum? Davet e-postasını ve kartını anlıyor muyum? Teklifi kabul edip reddedebiliyor muyum? Katılamama nedenimi özür dileyerek bildirebiliyor muyum?

Örnekler

  1. Örnek 1Kısa bir metin şöyle: “Ela listens when I have a problem. She keeps my secrets and tells me the truth. I am lucky to have her.” Başlık seçenekleri “My Weekend Plans” ve “Ela, My True Friend” ise hangisi uygundur?

    Cevabı göster

    “Ela, My True Friend” uygundur. Metnin bütünü Ela’nın dinlemesini, sır saklamasını ve gerçeği söylemesini anlatır; hafta sonu planından söz edilmez.

  2. Örnek 2Carol’ın yazısında Lily’nin honest olduğunu gösteren davranışlar nelerdir?

    Cevabı göster

    Lily gerçeği söyler, yalan söylemez ve Carol bir yanlış yaptığında onu açıkça uyarır. Bu davranışlar honest özelliğinin kanıtıdır.

  3. Örnek 3Kerem: “Are you busy on Saturday?” Lara: “No, I’m not. Why?” Kerem: “I’m going fishing at six. Would you like to join me?” Lara: “Sure, that sounds good.” Bir arkadaşın “Lara invites Kerem to go fishing.” diyor. Bu ifade doğru mu? Doğru değilse düzeltiniz.

    Cevabı göster

    Doğru değildir. Daveti yapan Kerem’dir; Lara daveti kabul eder. Doğru ifade “Kerem invites Lara to go fishing.” olur.

  4. Örnek 4Şu üç cümleyi teklif (O), kabul (A) ya da ret (R) olarak etiketleyiniz: (1) “Let’s ride our bikes after school.” (2) “Sure, I’d love to.” (3) “No, thanks. I’m busy today.”

    Cevabı göster

    (1) O, çünkü bir etkinlik önerir. (2) A, çünkü öneriyi onaylar. (3) R, çünkü öneriyi geri çevirir ve meşgul olduğunu bildirir.

  5. Örnek 5Şu satırları mantıklı bir konuşma olacak biçimde sıralayınız: (a) “Sure, it sounds good.” (b) “How about going bowling?” (c) “No, I’m not. Why?” (d) “Are you busy this evening?”

    Cevabı göster

    Sıra d – c – b – a olur. Önce uygunluk sorulur, cevaptan sonra teklif yapılır ve en sonda teklif kabul edilir.

  6. Örnek 6“I’m sorry, I can’t come to the concert ___.” cümlesinin sonuna “because I love this singer” ya da “because I have a piano lesson tomorrow” gerekçelerinden hangisi getirilebilir? Neden?

    Cevabı göster

    “Because I have a piano lesson tomorrow” getirilebilir. Piyano dersi, katılamamayı açıklar; şarkıcıyı sevmek ise konsere gitmeyi destekler, reddi açıklamaz.

Etkinlikler

Soruları çözün; her cevaptan sonra doğru mu yanlış mı olduğunu hemen göreceksiniz.

  1. 1Aylin: “Shall we play tennis after school?” Aylin’in teklifini kabul eden ve teklife uygun olan cevap hangisidir?

  2. 2Zeynep, Nil’e şunu yazıyor: “Our class is having a picnic at the lake on Sunday. We will meet in front of the school at nine and go by bus. Would you like to join us?” Sınıf pazar günü nerede buluşacak?

  3. 3“There is a free concert in the park. Shall we listen to it on Saturday?” cümlesindeki “it” neyin yerini tutar?

  4. 4Her ifadenin doğru mu yanlış mı olduğuna karar veriniz; açıklamalarla cevabınızı karşılaştırınız.

    • “Dear Sally,” gibi bir ifade, e-postanın kime yazıldığını gösteren selamlamadır.
    • Angel’ın Jenny’nin yürüyüş planına verdiği “Cool.” cevabı, planı beğenmediği anlamına gelir.
    • Bir teklifi reddettikten sonra “What about tomorrow?” demek yeni bir zaman önermektir.
    • Concert bir yürüyüşü, go for a walk ise müzik gösterisini anlatır.
  5. 5E-postadaki parçaları görevleriyle eşleştiriniz.

    Soldan bir öğeye, sonra sağdaki eşine dokunun.

  6. 6Kelimeleri uygun boşluklara yerleştiriniz. Bir kelime artacak.

    1. “ we cook dinner together tonight?” cümlesi bir teklif sunar.
    2. Bir davete “Sure, not?” diye karşılık veren kişi daveti kabul eder.
    3. “ about watching a film together?” cümlesi bir e-postada teklif başlatabilir.
  7. 7Bir davet kartında parti 21 Mayıs’ta ve 7:30 p.m.’de görünüyor. Bir öğrenci cevabına “I’m sorry, I can’t come on 22nd May because I have an exam.” yazmış. Bu cümlede kartla uyuşmayan ne var ve nasıl düzeltilir?

  8. 8Pelin: “Do you want to go cycling on Sunday?” Rana: “Sorry, I can’t. I’m visiting my cousin.” Pelin: “OK. What about next Saturday?” Rana: “Sure, it sounds good.” Bir arkadaşın bu konuşmayı “Rana will go cycling with Pelin on Sunday.” diye özetliyor. Bu özet neden yanlıştır?

Kısaca

  • Bir metnin başlığı bütün metnin anlattığı konuyu yansıtır; her özellik bir davranışla desteklenir.
  • Davet eden kişi teklif cümlesini söyleyen kişidir; konuşmada kişi sırası, cevap, gerekçe ve saat birlikte kontrol edilir.
  • Teklif konuşmalarındaki cümleler çoğunlukla teklif, kabul ya da ret işlevi taşır; cevap teklifin türüne uymalıdır ve Shall we ile Let’s kalıplarından sonra fiil yalın biçimde gelir.
  • Davet e-postası selam, etkinlik, varsa gün ve saat, davet sorusu ve gönderen adından oluşur; it gibi sözcükler önceki şeyin yerini tutar.
  • Katılamama cevabı özür, ret ve kartla uyumlu bir gerekçe içerir.

Bu dersin öteki kaynakları